دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Effect of different buffer and biological compounds on milk production and composition, ruminal fermentation parameters and blood metabolites of subclinical acidosis condition in lactating Holstein dairy cows اثر ترکیبات بافری مختلف و بیولوژیکی بر تولید و ترکیب شیر، فراسنجههای تخمیر شکمبه و متابولیتهای خونی گاوهای شیرده هلشتاین تحت چالش اسیدوز 1 18 7418 10.22069/ejrr.2025.22353.1951 FA عبدالمنصور طهماسبی استاد، گروه علوم دامی ، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد محسن دانش مسگران استاد،گروه علوم دامی،دانشکده کشاورزی،دانشگاه فردوسی مشهد 0000-0002-2738-5284 هادی خیرآبادی دانشجوی دکتری Journal Article 2024 04 20 Background and Objectives :Modern dairy cow feeding strategies focus on meeting the energy requirements for high levels of milk production by encouraging maximum intake of energy-dense, low-fiber diets with highly fermentable carbohydrates. Despite this management system having an immediate positive effect on milk yield, but long-term there are potentially many negative effects on dairy cow health, welfare, and performance. At high levels concentrate, a reduction in ruminal pH might occur due to high levels of rapidly fermentable carbohydrates and depressed saliva production; this in turn depresses fiber digestion and leads to subacute ruminal acidosis and other acidosis-related metabolic disturbances. Thus, buffers inorganic and biologic are often used in high-energy rations to control the acidity of the rumen and to avoid reductions in dry matter intake (DMI) and milk fat depression. Materials and Methods: In this study, 18 multiparous Holstein dairy cows were used in a completely randomized block design in 3 treatments with 6 replications. Experimental treatments included: 1) total mixed ration (TMR) + sodium bicarbonate, 2) TMR + combined buffer, 3) TMR + combined buffer containing live yeast. The experimental period lasted 28 days, 14 days were the adaptation period along with receiving the experimental diets with food supplements, 4 days were the subacute acidosis challenge induction phase, and 10 days were the recovery period. In different periods of the experiment, were measured dry matter intake, production and composition of milk, rumen parameters and blood metabolites. Results: Experimental treatments had no significant effect on DMI during the adaptation and subacute acidosis period. Milk production and 3.5% fat corrected milk (FCM) yield were not affected by treatments at any of the feeding period. Milk fat in the adaptation period (P=0.08) and subacute acidosis period (P=0.09) was higher in the combined buffer containing live yeast compared to other treatments. In this study, it was shown that due to the challenge of ruminal acidosis, DMI, milk production and 3.5% FCM yield tended to decrease compared to the adaptation period(P<0.01). pH, ruminal NH3-N concentration, molar proportions of acetate and ratio of acetate to propionate were higher in the adaptation period compared to sub-acute acidosis(P<0.01), while the molar proportions propionate and lactate in the induction phase of acidosis was significantly increased compared to the adaptation period(P<0.01). Glucose, cholesterol, blood urea nitrogen (BUN) were affected by the experimental period, so that the level of cholesterol and BUN was higher in the adaptation period compared to the acidosis challenge(P<0.01), on the other hand, the glucose level increased significantly in the acidosis phase(P<0.01). Conclusion: This experiment showed that subacute acidosis can have negative effects on the performance of dairy cows. The use of buffer compounds with live yeast during this period can have beneficial effects on the performance of dairy cows. سابقه و هدف: از راهبردهای نوین در تغذیه گاوهای شیری تامین نیاز انرژی حیوانات پرتولید از طریق به حداکثر رساندن خوراک‌های کم الیاف حاوی کربوهیدرات قابل تخمیر بالا است. در حالی که این سیستم مدیریتی در کوتاه مدت اثرات مثبتی را بر روی تولید شیر دارد، ولی در دراز مدت اثرات منفی زیادی بر سلامت، رفاه و عملکرد گاوهای شیری خواهد داشت. در زمان مصرف سطوح بالای کنسانتره، کاهش pH شکمبه ممکن است به دلیل میزان بالای کربوهیدرات سریع تخمیر و کاهش ترشح بزاق رخ دهد، که این امر می‌تواند باعث کاهش هضم الیاف و درنتیجه بروز اسیدوز تحت حاد و سایر اختلالات متابولیکی مرتبط با اسیدوز شود. از این رو، استفاده از بافرهای غیرآلی و افزودنی های میکروبی در جیره های پر انرژی برای کنترل اسیدیته شکمبه و جلوگیری از کاهش مصرف خوراک و چربی شیر پیشنهاد می‌شود. مواد و روش‌ها: در این مطالعه، تعداد 18 راس گاوشیری هلشتاین (میانگین وزن بدن50 630± کیلوگرم، روز زایش10 55±) در قالب طرح کاملا تصادفی در 3 تیمار با 6 تکرار در هر تیمار استفاده شد. تیمارهای آزمایشی عبارتند از: 1) جیره کاملاً مخلوط + جوش شیرین، 2) جیره کاملاً مخلوط + بافر ترکیبی، 3) جیره کاملاً مخلوط + بافر ترکیبی حاوی مخمر زنده بودند. طول دوره آزمایش 28 روز در نظر گرفته شد که 14 روز مرحله عادت پذیری همراه با دریافت جیره های آزمایشی، 4 روز مرحله القای چالش اسیدوز تحت حاد و 10 روز انتهایی مرحله استراحت حیوان بود. در دوره‌های مختلف آزمایش، میزان مصرف خوراک، تولید و ترکیبات شیر، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و متابولیت‌های خونی ارزیابی شدند. نتایج: در دوره عادت پذیری و اسیدوز تحت حاد، اثر معنی‌داری در مصرف ماده خشک در تیمار‌های متفاوت مشاهده نشد. تولید شیر و تولید شیر تصحیح شده بر اساس چربی 5/3 درصد تحت تاثیر تیمارها در هر مرحله تغذیه‌ای قرار نگرفت. در مرحله عادت پذیری (P<0.08) و اسیدوز تحت حاد (P<0.09) چربی شیر در تیمار بافر ترکیبی حاوی مخمر زنده نسبت به دو تیمار دیگر تمایل به افزایش داشته است. ایجاد چالش اسیدوز شکمبه‌ای باعث کاهش معنی‌دار (P<0.01) مصرف خوراک، تولید شیر و تولید شیر تصحیح شده بر اساس 5/3 درصد چربی نسبت به زمان عادت پذیری شد. pH، غلظت نیتروژن آمونیاکی، نسبت مولی استات و نسبت استات به پروپیونات شکمبه در دوره عادت پذیری در مقایسه با دوره چالش اسیدوز تحت حاد بالاتر بود(P<0.01). در مقابل، نسبت مولی پروپیونات و لاکتات در مرحله القای اسیدوز نسبت به مرحله عادت پذیری افزایش یافت(P<0.01). گلوکز، کلسترول و نیتروژن اوره‌ای خون تحت تاثیر دوره آزمایشی قرار گرفتند. به‌صورتی که میزان کلسترول و نیتروژن اوره ای خون در مرحله عادت پذیری نسبت به دوره چالش اسیدوز بالاتر بود(P<0.01) و در مقابل میزان گلوکز در مرحله اسیدوز افزایش معنی‌داری داشت(P<0.01). نتیجه گیری: نتایج این آزمایش نشان دادند که اسیدوز تحت حاد می‌تواند اثرات منفی بر عملکرد گاوهای شیری بگذارد و استفاده از ترکیبات بافری همراه با مخمر زنده در این دوره می‌تواند این تاثیرات منفی را کاهش داده و همچنین اثرات مفیدی بر عملکرد گاوهای شیری داشته باشد.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7418_c79c33220824e8be2c581f03272d84d8.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Effective factors on decrease amount in economic risk of dairy cattle farms in Gorgan county بررسی عوامل مؤثر بر کاهش ریسک اقتصادی در واحدهای پرورش گاو شیری در شهرستان گرگان 19 32 7419 10.22069/ejrr.2025.20882.1884 FA محمد بهرامی گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان احمدرضا یزدانی گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان حسن یگانه گروه مدیریت مرتع، دانشکده مرتع و آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Journal Article 2024 04 16 Background and Objectives: Livestock industry is one of the activities that plays a major role in creating employment and ensuring food security of the society. Activity in the agricultural sector is risky due to instability. Insurance is very important as one of the methods of risk management in animal husbandry, in fact, risk management is a dynamic and active method that responds to risks and includes two parts of risk reduction and control. The purpose of this study is to investigate the effects of agricultural insurance on the reduction of economic risk in the cattle farms of Gorgan and to determine the effective factors on the reduction of production of the said units. Materials and methods: The information needed in this study was collected by completing 75 questionnaires in the dairy cattle breeding units of Gorgan County. Then the logit model was used to determine the effect of various socio-economic factors. In order to analyze the collected information, Shazam software was used. Findings: The results of the research showed that the variables of inoculation cost and awareness of the benefit of insurance were significant at the level of 1%, the variables of livestock ownership, use of a veterinarian, insurance history and livestock value at the level of 5%, and the variables of unit insurance and risk at the level of 10%. The results of the statistical value of likelihood-ratio (LR) is equal to 70.73. Therefore, according to the value of the probability value (P-value) presented, the entire regression model is statistically significant at the one percent level. Conclusion: The findings of this study revealed that various factors such as access to veterinary services, insemination costs, prior insurance experience, and the act of insuring livestock units play a significant role in reducing economic risk in cattle farms in Gorgan. Based on these results, several key policy recommendations are proposed to improve the current situation: Enhancing education and awareness among livestock farmers regarding the benefits of insurance is crucial. Given the decisive role of awareness in insurance adoption, it is recommended that targeted and continuous extension programs be implemented at the village and farm levels. Improving insurance infrastructure with a focus on trust-building is essential. Considering the dissatisfaction of some farmers with the performance of insurance providers (e.g., delays in compensation or inaccurate assessments), it is advised that insurance companies and relevant institutions increase transparency and improve customer satisfaction metrics. Promoting private and small-scale ownership in livestock farming is recommended. As risk tends to be higher in large-scale or partnership-owned farms, supporting private farms with optimal capacity may help reduce risk and increase the willingness to purchase insurance. Encouraging the participation of educated farmers in livestock production is important. Since individuals with higher education levels are more inclined to adopt modern technologies and insurance services, financial and educational incentives should be provided to attract this group to the livestock sector. Establishing complementary livestock insurance support funds could be beneficial. Given that compensation from current insurance schemes may be inadequate in some cases, creating complementary support funds to assist vulnerable farmers could enhance resilience. Implementing these strategies, based on the data obtained from this study, can contribute to reducing economic risk and improving the sustainability of livestock operations in the region. سابقه و هدف: صنعت دامپروری از فعالیت‌هایی است که نقش عمده‌ای در اشتغال‌زایی و تأمین امنیت غذایی جامعه ایفا می‌کند. فعالیت ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌در بخش کشاورزی به‌دلیل وجود ناپایداری همراه با مخاطره است. بیمه به‌عنوان یکی از روش‌‌‌‌‌‌‌های مدیریت خطر در دامداری‌ها بسیار حائز اهمیت می‌باشد، در واقع مدیریت‌ خطر یک روش پویا و فعال است که به مخاطره‌ها پاسخ می‌دهد و شامل دو بخش کاهش و کنترل خطر می‌باشد. هدف از این مطالعه بررسی اثرات بیمه‌ کشاورزی بر کاهش ریسک اقتصادی در گاوداریهای شهرستان گرگان و تعیین عوامل مؤثر بر کاهش تولید واحدهای مذکور می‌باشد. مواد و روش‌ها: اطلاعات مورد نیاز در این مطالعه، از طریق تکمیل 75 عدد پرسشنامه در واحدهای صنعتی پرورش گاو شیری شهرستان گرگان جمع‌آوری شده‌‌است. سپس از الگوی لاجیت برای تعیین اثر عوامل مختلف اقتصادی‌- اجتماعی استفاده شد. به‌منظور تجزیه‌و‌تحلیل اطلاعات گردآوری شده از نرم‌افزار Shazamاستفاده شده است. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد متغیرهای هزینه تلقیح و آگاهی از مزیت بیمه در سطح 1 درصد، متغیرهای مالکیت دامداری، استفاده از دامپزشک، سابقه بیمه و ارزش دام در سطح 5 درصد و متغیرهای بیمه واحد و ریسک در سطح 10 درصد معنی‌دار بوده و از عوامل بسیار تأثیر‌گذار بر ریسک اقتصادی واحدهای دامداری منطقه می‌باشد. نتایج مقدار آماره نسبت راستنمایی LR)) برابر با 73/70 است. بنابراین با توجه به‌مقدار ارزش احتمال (P-value) ارائه شده، کل الگوی رگرسیونی برآوردی از لحاظ آماری در سطح یک درصد معنی‌دار است. نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه نشان داد که عوامل مختلفی همچون استفاده از خدمات دامپزشکی، هزینه تلقیح، سابقه بیمه و اقدام به بیمه کردن واحد دامداری، نقش مؤثری در کاهش ریسک اقتصادی در دامداری‌های شهرستان گرگان دارند. بر اساس این نتایج، چند پیشنهاد کلیدی جهت سیاست‌گذاری و بهبود وضعیت ارائه می‌شود: افزایش آموزش و آگاهی دامداران درباره مزایای بیمه، با توجه به نقش تعیین‌کننده‌ی آگاهی در پذیرش بیمه، پیشنهاد می‌شود برنامه‌های ترویجی هدفمند و مستمر در سطح روستاها و واحدهای دامداری اجرا شود. توسعه زیرساخت‌های بیمه‌ای با تمرکز بر اعتمادسازی با در نظر گرفتن نارضایتی بخشی از دامداران از عملکرد بیمه‌ها (مثل تأخیر پرداخت یا دقت کارشناسی)، توصیه می‌شود شرکت‌های بیمه و نهادهای ذی‌ربط، عملکرد خود را شفاف‌تر کرده و شاخص‌های رضایت مشتری را ارتقا دهند. تشویق مالکیت خصوصی و کوچک‌مقیاس در دامداری‌ها با توجه به افزایش ریسک در واحدهای مشارکتی یا بزرگ‌مقیاس، حمایت از دامداری‌های خصوصی با ظرفیت بهینه می‌تواند یکی از راهکارهای کاهش ریسک و افزایش تمایل به بیمه باشد. حمایت از دامداران باسواد و تحصیل‌کرده در ورود به صنعت دامپروری از آن‌جا که افراد با تحصیلات بالاتر تمایل بیشتری به استفاده از فناوری‌های نوین و خدمات بیمه‌ای دارند، پیشنهاد می‌شود سیاست‌های تشویقی مالی و آموزشی برای جذب این گروه در نظر گرفته شود. تأسیس صندوق‌های حمایتی مکمل بیمه دام با توجه به ناکافی بودن غرامت بیمه در برخی موارد، راه‌اندازی صندوق‌های مکمل برای جبران خسارات دامداران آسیب‌پذیر، می‌تواند کارآمد باشد. اجرای این راهکارها با توجه به داده‌های حاصل از این پژوهش، می‌تواند به کاهش ریسک اقتصادی و افزایش پایداری فعالیت‌های دامداری در سطح منطقه منجر شود.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7419_19b45a4ba4f73523ee5c2784c0d75478.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Effects of using total mixed ration silage based on alfalfa forage with or without wheat straw on performance, meat quality, and blood and rumen parameters in fattening lambs تأثیر استفاده از جیره های کاملاً مخلوط سیلوشده بر پایه یونجه تازه با و بدون کاه گندم بر عملکرد، کیفیت گوشت و فراسنجه ‏های خونی و شکمبه ای بره های پرواری 33 52 7420 10.22069/ejrr.2024.22679.1971 FA فروغ بدوی Department of Animal Science, College of Agriculture, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran امید دیانی عضو هیات علمی بخش مهندسی علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان. کرمان. ایران علیرضا آقاشاهی موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران 0000-0001-5035-3865 محمد مهدی شریفی حسینی بخش مهندسی علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان. ایران Journal Article 2024 08 01 Background and objectives: Little information is available about the effect of fermented total mixed rations (FTMR) based on alfalfa forage on he performance, quality and oxidation rate of meat fat, rumen parameters and blood of fattening lambs. On the other hand, due to the wrong way of storing alfalfa in Iran, the main part of its protein is lost, which is in the leaves of plant. In addition, when it is not possible to dry alfalfa, it is necessary to provide a suitable method for its storage. Also, the use of FTMR leads to better feed management and preservation of its nutritional value. The purpose of the present study was to survey effects of feeding total mixed ration silage based on alfalfa forage with or without wheat straw on performance, meat quality, blood and rumen parameters in fattening male lambs. Materials and methods: Thirty Kermani male lambs (with an average initial weight of 20.5±0.5 kg and six months’ age) were divided into three groups of ten as completely randomized design. Each group was assigned an experimental diet. Experimental diets include: 1) CON, fresh TMR with alfalfa hay; 2) FTMR with fresh-cut alfalfa without wheat straw; and 3) FTMR with fresh-cut alfalfa and wheat straw. To estimate feed intake, the remaining feed of lambs is collected and weighed daily before the morning meal. At the end of every two weeks the lambs are weighed for calculation of daily weight gain. At the end of the fattening period, the rumen fluid of the lambs was sampled at 0 and 3 hours after feeding through the esophageal tube connected to the suction device to determine pH, NH3-N, protozoa population and volatile fatty acids. On the last day of the period and one hour before feeding, blood was taken from the lambs from the jugular vein to determine biochemical parameters. Then the lambs were killed at the end of the period and after a night of starvation and their warm and cold carcasses were weighed. In order to measure pH, water holding capacity, cooking loss, dripping loss, and the amount of fat oxidation, a sample was taken from the eye muscle and packed in air-insulated nylon bags and kept at -20 °C until evaluation. Results: The results of the research showed that the dry matter intake and feed conversion ratio of lambs fed FTMR with wheat straw was higher compared to the other experimental groups (P<0.05). Also, final weight, daily weight gain, warm and cold carcass weight, cold carcass percentage and carcass loss in lambs fed FTMR with wheat straw were higher compared to other groups (P<0.05). The ruminal propionic acid in lambs fed FTMR with wheat straw was higher (P<0.05) compared to control group. The pH, NH3-N concentration and protozoa population were not affected by experimental diets. The blood triglyceride level of lambs fed FTMR with wheat straw was lower compared to other experimental groups (P<0.05). Also, blood glucose was higher in lambs fed TMRS with wheat straw compared to other groups (P<0.05), but liver enzymes, blood urea nitrogen and cholesterol were not affected. Also, the cooking loss, dripping loss, malondialdehyde, water holding capacity and pH of the meat were not affected by the experimental diets. Conclusion: In general, based on the obtained results, it is possible to provide complete and balanced rations while maintaining the quality of alfalfa forage, especially for small-scale farmers, by producing TMRS with fresh alfalfa. On the other hand, considering the results in vivo and improving the performance of lambs, it is possible to use TMRS based on fresh fodder in feeding fattening animals. سابقه و هدف: اطلاعات کمی در رابطه با اثر جیره‌های کاملاً مخلوط سیلوشده بر پایه یونجه تازه با و بدون کاه گندم بر عملکرد، کیفیت و میزان اکسیداسیون چربی گوشت، فراسنجه‏های شکمبه و خون بره‌های پرواری وجود دارد. از طرفی، به‌دلیل روش نادرست ذخیره‌سازی یونجه در ایران، قسمت عمده‌ی پروتئین خام آن که در برگ متمرکز است از بین می‌رود. علاوه بر این، در مواقعی که امکان خشک کردن یونجه وجود ندارد، لازم است تا روش مطلوبی برای ذخیره‌سازی آن ارائه گردد. همچنین استفاده از خوراک کاملاً مخلوط سیلوشده سبب مدیریت بهتر خوراک و حفظ ارزش غذایی آن می‌شود. هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر تغذیه جیره‌های کاملاً مخلوط سیلوشده بر پایه یونجه تازه، با و بدون کاه گندم، بر عملکرد، کیفیت گوشت و فراسنجه‏های خونی و شکمبه‌ای بره‌های پرواری بود. مواد و روش‌ها: در این آزمایش تعداد ۳۰ راس بره نر کرمانی (با میانگین وزنی 5/±0 ۵/۲۰ کیلوگرم و سن حدود شش ماهگی) انتخاب و به سه گروه ده تایی در قالب طرح کاملاً تصادفی تقسیم شدند. جیره‌های آزمایشی شامل: ۱) جیره کاملاً مخلوط سیلونشده (شاهد)، ۲) جیره کاملاً مخلوط سیلوشده بدون کاه گندم، ۳) جیره کاملاً مخلوط سیلوشده با کاه گندم بودند. در پایان هر دو هفته، بره-ها جهت تعیین افزایش وزن روزانه وزن‌کشی می‌شدند. در پایان ۹۰ روز دوره اصلی پرواربندی، از مایع شکمبه بره‌ها در ساعت صفر و سه ساعت پس از مصرف خوراک توسط لوله مری متصل به دستگاه ساکشن، جهت تعیین pH، نیتروژن آمونیاکی، جمعیت پروتوزوآ و اسیدهای چرب فرار نمونه‌گیری به‌عمل آمد. در آخرین روز دوره و در ساعت پیش از مصرف خوراک، خون‌گیری از بره‌ها از ورید وداج جهت تعیین فراسنجه‌های بیوشیمیایی انجام گرفت. سپس بره‌ها در پایان دوره و پس از یک گرسنگی شبانه کشتار شده و لاشه سرد و گرم آن‌ها توزین شد. برای اندازه‌گیری ظرفیت نگهداری آب، افت ناشی از پخت، افت خون‌آبه و میزان اکسیداسیون چربی، نمونه‌ای از ماهیچه راسته گرفته شد و در کیسه‌های نایلونی عایق به هوا بسته‌بندی و تا زمان ارزیابی در دمای ۲۰- درجه سانتی‌گراد نگهداری شدند. یافته‌ها: نتایج تحقیق نشان دادند مصرف ماده خشک و ضریب تبدیل خوراک بره‏های تغذیه‌شده با جیره کاملاً مخلوط سیلوشده با کاه گندم در مقایسه با سایر گروه‏های آزمایشی بیشتر بود (05/0P<). همچنین وزن نهایی، افزایش وزن روزانه، وزن لاشه‏های گرم و سرد، درصد لاشه سرد و افت لاشه بره‏های تغذیه‌شده با جیره کاملاً مخلوط سیلوشده با کاه گندم در مقایسه با سایر گروه‏های آزمایشی بیشتر بود (05/0P<). در بره‏های تغذیه‌شده با جیره کاملاً مخلوط سیلوشده با کاه گندم نسبت به گروه شاهد، غلظت اسید پروپیونیک مایع شکمبه بیشتر بود (05/0P<). میزان pH، غلظت نیتروژن آمونیاکی مایع شکمبه و جمعیت پروتوزوآ تحت تأثیر جیره‏های آزمایشی قرار نگرفت. سطح تری‌گلیسرید خون بره‏های تغذیه‌شده با جیره کاملاً مخلوط سیلوشده با کاه گندم در مقایسه با سایر گروه‏های آزمایشی کمتر بود (05/0P<). همچنین گلوکز خون در بره‏های تغذیه‌شده با جیره کاملاً مخلوط سیلوشده با کاه گندم در مقایسه با سایر گروه‏های آزمایشی بیشتر بود (05/0P<)، لیکن آنزیم‌های کبدی، نیتروژن اوره‌ای خون و کلسترول تحت تاثیر قرار نگرفتند. افت ناشی از پخت، افت خونآبه، مالون دی‌آلدهید، ظرفیت نگهداری آب و pH گوشت تحت تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار نگرفت. نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج به‌دست آمده، با تولید جیره‌های کاملاً مخلوط سیلوشده با یونجه تازه به‌ویژه برای دامداران خرده‌پا، می‌توان جیره‌های کامل و متوازن با حفظ کیفیت علوفه یونجه فراهم کرد. از طرفی، با توجه به نتایج درون‌تنی و بهبود عملکرد بره‌‏های پرواری، می‌توان از جیره کاملاً مخلوط سیلوشده بر پایه علوفه تازه در تغذیه دام‏های پرواری استفاده کرد.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7420_8fc065135cc5e95092240fcad0e7d2b6.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 The effect of non-genetic factors on milk yield and composition of Shahrekord’s indigenous hair goats breed تاثیر عوامل غیر ژنتیکی بر تولید و ترکیب شیر بزهای مودار بومی شهرکرد 53 68 7421 10.22069/ejrr.2024.22884.1979 FA ابراهیم اسدی خشویی گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهرکرد نسیم ذبیحی گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهرکرد Journal Article 2024 10 18 Extended Abstract: Background and purpose: Goat milk plays an important role in human nutrition in developing countries, especially in rural areas where goats are commonly raised. It is possible to use goat as a potential source of protein (milk and meat) and income (skin and leather) to improve the livelihood of rural people. Compared to sheep and cattle, raising goats could help reducing poverty and improving human nutrition in harsh and unfavorable environmental conditions with no or little concentrated feed. In situations where access to cow's milk is limited, goats have the potential to produce milk for rural households. The native goat of Chahar Mahal and Bakhtiari province, with a population exceeding one million heads, which are mainly raised in nomadic and rural conditions plays an important role in creating employment and income for breeders. The purpose of this study was to investigate the effect of non-genetic factors on milk production, percentage of fat, protein, lactose and solids not-fat of native goat milk of Chahar Mahal and Bakhtiari province in the climatic conditions of Shahrekord. Materials and methods: In this research, data (n=2812) on test days of milk production and its components were collected during 2006 to 2009 from the livestock research and breeding station of Shahrekord University. The management of the herd was semi-extensive, so that the goats were reared from the beginning of December to the beginning of May at the station by hand feeding and the rest of the year on pastures. In hand feeding, the ration of goats was adjusted according to age, sex, stage of pregnancy and lactation. The composition of goats' diet was 40% concentrate (including barley, wheat bran, sugar beet pomace and cottonseed meal) and 60% alfalfa hay. On the day of recording, after weighing the milk of each goat, 40 ml of milk samples were sampled to measure the composition of milk, the percentage of fat, protein, lactose and milk solids. The milk samples were analyzed using the Lactostar device made by Funk Gerber, Germany and the specialized program related to goat milk. The average results of morning and evening milk samples were calculated and weekly values of milk composition were obtained. The Fleischman method was used to calculate the total milk production in one lactation period (Ruiz, 2007). Data analysis of variance was performed using SAS software (version 9.4). The data were analyzed using a mixed statistical model with repeated measures for the fixed factors year of kidding, month of kidding, number of kids born, age of goat in kidding, week of lactation, length of lactation period (covariable only on total milk production) and random effect of goat and the means were compared using the Tukey test. Results: All fixed factors had a significant effect (P<0.001) on milk production traits and its components. However, the number of kids born had no significant effect on the total milk production (P<0.05). The highest amount of daily milk production related to goats born in the year of production 2009 (1.024±0.04 kg), May (0.945±0.04 kg), 5-year-old goats (0.857±0.06 kg)) and the type of birth was triplets (0.872±0.05 kg). The percentage of fat, lactose and milk solids-not-fat increased from the beginning to the end of the lactation period. The percentage of protein did not change much until the middle of the lactation period, and then it increased. Conclusion: These results provide important data that can be used as a basis in the design of a genetic progress program to improve the productive traits of native goats. Key words: milk production, milk quality, native goat of Shahrekord. چکیده: سابقه و هدف: شیر بز در کشورهای در حال توسعه، بویژه در مناطق روستایی که بزها بیشتر در آن پرورش می یابند، نقش مهمی در تغذیه انسان ایفا می نمایند. با در نظر گرفتن این موضوع، امکان استفاده از بز به عنوان منبع پروتئینی بالقوه (شیر و گوشت) و درآمدزایی (پوست و چرم) برای بهبود معیشت مردم، به ویژه روستاییان، وجود دارد. در مقایسه با گوسفند و گاو، استفاده از بز و فرآورده های تولیدی آن برای کاهش فقر و بهبود تغذیه انسان، به صفات متمایز آنها نسبت داده می شود که در شرایط محیطی با پوشش گیاهی ضعیف بدون نیاز به غذای متراکم و یا مقدار کمی از آن توانایی تولید دارند. در مناطقی که دسترسی به شیر گاو محدود است، بزها پتانسیل تولید شیر برای خانوارهای روستایی را دارند. بز بومی استان چهار محال و بختیاری با جمعیتی بالغ بر یک میلیون راس که به روش های عشایری و روستایی پرورش می یابند، نقش مهمی در ایجاد اشتغال و درآمد پرورش دهندگان دارد. هدف این مطالعه بررسی تأثیر عوامل غیر ژنتیکی بر تولید شیر، درصد چربی، پروتئین، لاکتوز و مواد جامد بدون چربی شیر بز بومی استان چهار محال و بختیاری در شرایط اقلیمی شهرکرد است. مواد و روش ها: در این پژوهش از اطلاعات 2812 رکورد روز آزمون تولید شیر و ترکیبات آن، که طی سال های 1385 تا 1388 در ایستگاه تحقیقات و پرورش دام دانشگاه شهرکرد جمع آوری شده بود استفاده شد. مدیریت گله بصورت نیمه باز بود، بطوری که بزها از اوایل آذر تا اوایل اردیبهشت ماه در محل ایستگاه تغذیه دستی و بقیه ماه های سال از مراتع به صورت چرا پرورش یافتند. در تغذیه دستی جیره بزها متناسب با سن، جنس، مرحله آبستنی و شیردهی تنظیم می گردد. ترکیب جیره بزها به صورت 40 درصد کنسانتره (شامل جو، سبوس گندم، تفاله چغندر قند و کنجاله تخم پنبه) و 60 درصد یونجه تنظیم بود. در روز رکوردگیری بعد از وزن کردن شیر هر بز 40 میلی لیتر نمونه شیر برای اندازه گیری ترکیبات شیر درصد چربی، پروتئین، لاکتوز و مواد جامد شیر برداشت شد. نمونه‌های شیر با استفاده از دستگاه لاکتواستار ساخت شرکت Funk Gerber کشور آلمان و برنامه تخصصی مربوط به شیر بز تجزیه شدند. میانگین نتایج نمونه‌های شیر صبح و عصر محاسبه و مقادیر هفتگی ترکیبات شیر بدست آمد. برای محاسبه کل شیر تولیدی در یک دوره شیردهی از روش Fleischman استفاده شد (Ruiz، 2007). داده ها با استفاده از مدل مختلط با اندازه گیری های تکراری در نرم‌افزار SAS (version 9.4) برای عوامل ثابت سال زایش، ماه زایش، تعداد بزغاله متولد شده، سن بز، هفته شیردهی، اثر تصادفی بز و طول دوره شیردهی (متغیر کمکی تنها بر کل شیرتولیدی) تجزیه واریانس شدند. یافته ها: کلیه عوامل ثابت بر صفات تولید شیر و ترکیبات آن تاثیر معنی دار (001/0>p) داشتند. اما عامل تعداد بزغاله متولد شده بر کل شیر تولیدی تاثیر معنی دار (05/0>p) نداشت. بالاترین مقدار تولید شیر روزانه مربوط به بزهای زایش کرده در سال زایش 1388 (04/024±0/1 کیلوگرم)، اردیبهشت ماه (04/0±945/0 کیلوگرم)، بزهای 5 ساله (06/0±857/0 کیلوگرم) و نوع زایش سه قلو (05/872±0/0 کیلوگرم) بود. درصد چربی، لاکتوز و مواد جامد شیر از اوایل تا آخر دوره شیردهی افزایش یافتند. درصد پروتئین تا اواسط دوره شیردهی تغییرات زیادی نشان نداد و سپس افزایش یافت. نتیجه گیری: این نتایج داده های مهمی را ارائه می دهد از جمله تاثیر معنی دار عوامل ثابت بر صفات تولید شیر و ترکیبات آن واین داده‌ها می تواند به عنوان پایه در طراحی برنامه های اصلاح ژنتیکی برای بهبود صفات تولیدی بز بومی استفاده شود.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7421_ea4a3bbd1c628f508ced373a5555018f.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Effects of probiotic and prebiotic combination on growth performance, some blood parameters, digestibility and immunity of suckling calves اثرات ترکیب پروبیوتیک و پری‌بیوتیک بر عملکرد رشد، برخی فراسنجه‌های خونی، قابلیت هضم وایمنی گوساله‌های شیرخوار 69 90 7422 10.22069/ejrr.2025.22924.1980 FA کامران رضا یزدی گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران حمید رضا طغیانی گروه علوم دامی ،دانشکده کشاورزی ،دانشگاه تهران مهدی ژندی گروه علوم دامی ،دانشکده کشاورزی ،دانشگاه تهران مصطفی صادقی گروه علوم دامی ،دانشکده کشاورزی ،دانشگاه تهران Journal Article 2025 01 01 Introduction and Objective: Calves are often affected by digestive problems and respiratory diseases. Accordingly, in recent years, producers are looking for ways to improve the performance, increase the efficiency of the immune system and the health of the digestive system of newborn calves. One of these methods is using feed additives to create optimal conditions in the digestive system and maintain the health of the digestive system. Antibiotic growth promoters have been banned in many countries due to their residues in livestock products and the possibility of bacterial resistance. Probiotics, prebiotics, yeast cell components, ascorbic acid, and animal plasma are substitutes for antibiotic growth stimulants. Although the performance of probiotics, prebiotics, and their synergistic effects have been discussed in previous research, considering the importance of the health of the digestive system of newborn calves and the efficiency of the immune system of this group to ensure the future of the herd, it is still necessary to find the best combination between probiotics and Prebiotics are very important as an alternative to antibiotic growth promoters. The current research was conducted to investigate the effect of a combination of probiotics and dextran and mannan oligosaccharides on growth performance traits, feed intake, some blood parameters, digestibility, immunity, and health of suckling calves. Material and Methods: To choose the best combination of probiotics with dextran oligosaccharide and mannan oligosaccharide prebiotics, 84 Holstein calves from birth to 90 days old were used in a completely randomized design in 6 experimental groups with 14 repetitions in each group. Experimental groups include: 1) control (without additive, C), 2) probiotic (P), 3) dextran oligosaccharide (DOS), 4) probiotic + dextran oligosaccharide (P+DOS), 5) mannan oligosaccharide (MOS) and 6) was probiotic + mannan oligosaccharide (P+MOS). starter intake, rectal temperature, stool score, and health score were recorded daily. Weight was measured every 15 days. Sampling of blood parameters was done on the day of birth, 60 and 90 days. On the 7th, 30th, and 60th day, stool samples were collected for microbiological tests. In 5 consecutive days at the end of the study, feed, and feces samples of calves were collected to measure digestibility. Results: According to the results, at 30-60 and 60-90 days of age, no significant difference was observed between probiotic + dextran oligosaccharide and probiotic + mannan oligosaccharide regarding live weight trait, while the probiotic + dextran oligosaccharide group was significantly higher than the other groups (P<0.05). In all time intervals, the highest feed efficiency was related to the probiotic + dextran oligosaccharide group. Blood urea nitrogen levels after weaning significantly decreased in the groups containing probiotics compared to the control. The highest stool consistency was observed in the probiotic + dextran oligosaccharide group and the lowest was related to the control group. The number of days that the calf was involved in diarrhea in different treatments was significantly reduced in all groups compared to the control group at the age of 0-30 days. The number of lactobacilli in all three groups receiving probiotics was significantly higher than in other groups at the age of 30 and 60 days. Conclusion: According to the results of this research, the use of synbiotics has positive effects on animal health, and the best synbiotic combination among the treatments used in this study, considering the improvement in feed efficiency in the average of the entire period, was the synbiotic group containing dextran oligosaccharide. سابقه و هدف: گوساله‌ها اغلب تحت تأثیر مشکلات گوارشی و بیماری‌های دستگاه تنفسی قرار می‌گیرند. بر همین اساس، تولیدکنندگان در سال‌های اخیر به دنبال روش‌هایی جهت بهبود عملکرد، افرایش کارایی سیستم ایمنی و سلامت دستگاه گوارش گوساله‌های تازه متولدشده می‌باشند. یکی از این روش‌ها، استفاده از افزودنی‌های خوراکی جهت ایجاد شرایط مطلوب در دستگاه گوارش برای هضم بهتر خوراک و حفظ سلامت دستگاه گوارش است. استفاده از محرک‌های رشد آنتی‌بیوتیکی به دلیل بقایای آن در محصولات دامی و امکان ایجاد مقاومت باکتریایی در بسیاری از کشورها ممنوع شده است. پروبیوتیک، پری‌بیوتیک، اجزای سلول مخمر، اسیدآسکوربیک و پلاسمای حیوانی، از جمله جایگزین‌های محرک رشد آنتی‌بیوتیکی می‌باشند. اگرچه عملکرد پروبیوتیک، پری‌بیوتیک و اثرات هم افزایی آن در تحقیقات پیشین مورد بحث قرار گرفته است با این حال، با توجه به اهمیت سلامت دستگاه گوارش گوساله‌های تازه متولدشده و کارایی سیستم ایمنی این دسته جهت تضمین آینده گله، همچنان یافتن بهترین ترکیب بین پروبوتیک‌ها و پری‌بیوتیک‌ها به عنوان جایگزین محرک رشد آنتی‌بیوتیکی اهمیت بسیاری دارد. تحقیق حاضر با هدف بررسی تأثیر ترکیب پروبیوتیک و الیگوساکاریدهای دکستران و مانان بر صفات عملکرد رشد، مصرف خوراک، برخی فراسنجه‌های خونی، قابلیت هضم، ایمنی و سلامت گوساله‌های شیرخوار صورت پذیرفت. مواد و روش‌ها: . به منظور انتخاب بهترین ترکیب بین پروبیوتیک با پری‌بیوتیک‌های دکستران الیگوساکارید و مانان الیگوساکارید، از 84 رأس گوساله شیرخوار هلشتاین از بدو تولد تا 90 روزگی در قالب یک طرح کاملا تصادفی در6 گروه آزمایشی با 14 تکرار در هر گروه استفاده شد. گروه‌های آزمایشی شامل: 1) شاهد (بدون افزودنی)، 2) پروبیوتیک، 3) دکستران الیگوساکارید، 4) پروبیوتیک+ دکستران الیگوساکارید، 5) مانان الیگوساکارید و 6) پروبیوتیک+ مانان الیگوساکارید بود. استارتر مصرفی، دمای رکتوم، امتیاز مدفوع و امتیاز سلامت به صورت روزانه ثبت شد. هر 15 روز یک بار وزن کشی صورت گرفت. نمونه‌گیری فراسنجه‌های خونی در روز تولد، 60 و 90 روزگی انجام پذیرفت. در روز 7، 30 و 60 روزگی، نمونه مدفوع جهت آزمایش میکروب‌شناسی جمع‌آوری شد. در 5 روز متوالی انتهای طرح نیز، نمونه‌های خوراک و مدفوع گوساله‌ها جهت سنجش قابلیت هضم جمع‌آوری شد. یافته‌ها: طبق نتایج، در 60-30 و 90-60 روزگی تفاوت معنی‌داری بین پروبیوتیک+ دکستران الیگوساکارید و پروبیوتیک+ مانان الیگوساکارید درباره صفت وزن زنده مشاهده نشد در حالیکه گروه پروبیوتیک+دکستران الیگوساکارید به‌طور معنی‌داری از سایر گروه‌ها بیشتر بوده است (05/0>P). در تمام مقاطع بیشترین بازدهی خوراک مربوط به گروه پروبیوتیک+ دکستران الیگوساکارید و کمترین مقدار مربوط به گروه شاهد بود. نیتروژن اوره‌ای خون بعد از شیرگیری در گروه‌های حاوی پروبیوتیک کاهش معنی‌داری نسبت به شاهد داشته است. بیشترین قوام مدفوع مربوط به گروه پروبیوتیک+دکستران الیگوساکارید و کمترین مربوط به گروه شاهد بود. تعداد روزهایی که گوساله در تیمارهای مختلف درگیر با اسهال بود به طور معنی‌داری در تمام گروه‌ها نسبت به گروه شاهد در سن 30-0 روزگی کاهش داشت. شمار لاکتوباسیلوس‌ها در هر سه گروه دریافت کننده پروبیوتیک، به طور معنی‌داری در سن 30 و 60 روزگی بالاتر از سایر گروه‌ها بوده است. نتیجه‌گیری: طبق نتایج این تحقیق، استفاده ار سین‌بیوتیک اثرات مثبت روی سلامت حیوان دارند و بهترین ترکیب سین‌بیوتیک بین تیمارهای استفاده شده در این تحقیق با توجه به بهبود بازدهی خوراک در میانگین کل دوره، گروه سین بیوتیک حاوی دکستران الیگوساکارید بوده است.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7422_11985720a47b4f5df420803a1a223302.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Effect of Organic and Inorganic Trace Mineral Supplements on Some Quality Parameters of Romanov Ram Sperm اثر مکمل مواد معدنی کم مصرف آلی و غیر آلی بر برخی پارامترهای کیفی اسپرم قوچ‌های رومانوف 91 106 7423 10.22069/ejrr.2024.22941.1982 FA سید محمدهادی حسینی گروه علوم دامی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران احمد زارع شحنه گروه علوم دامی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران 0000-0001-7781-3315 مهدی ژندی گروه علوم دامی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران کامران رضا یزدی گروه علوم دامی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران Journal Article 2024 11 03 Abstract Background and Objectives: Sheep farming has seen significant growth in recent decades and plays an important role in improving economic and social activities in many countries. Since the number of rams in the herds is much lower than the number of ewes (approximately one ram to 30 to 50 ewes), and many ewes are getting pregnant using artificial insemination, improving and maintaining the quality of ram sperm enhances and preserves the overall fertility of the herd. It has been stated that trace minerals in most body cells act either as catalysts or as components of enzyme systems. Therefore, using these minerals in the diet can affect semen quality. Mineral supplements play an important role in proper spermatogenesis and improving sperm characteristics. Some studies have shown that organic trace minerals have higher bioavailability compared to the inorganic form and their stability is higher, which ultimately leads to greater effectiveness compared to inorganic form. Therefore, this study aimed to evaluate the effect of organic and inorganic trace mineral supplements on some quality parameters of Romanov ram sperm. Materials and Methods: In the current study, 18 Romanov rams with an average weight of 57.5 ± 2.5 kg and an average age of 2.5 years were used. This study was conducted in a completely randomized design with three treatments and six replicates. Rams were randomly assigned to one of three following treatments: 1) Control, including a basal diet balanced with NRC; 2) Inorganic treatment, including the basal diet with a supplement of trace minerals in inorganic form ( 0.29 g of inorganic trace minerals per ram, daily, containing zinc sulfate, copper sulfate, manganese oxide, iron sulfate, sodium selenite, chromium oxide, and cobalt sulfate); and 3) Organic treatment, including the basal diet with a supplement of trace minerals based on advanced chelate compounds ( 0.7 g of BonzaPlex 7 per ram, daily, containing zinc, copper, manganese, iron, selenium, chromium, and cobalt) and they were fed for 90 days. Semen samples were collected from all rams on the 80th day of the experiment using an artificial vagina. After transferring the samples to the laboratory, sperm quality parameters (semen volume, sperm concentration, total motility, progressive motility, plasma membrane integrity, plasma membrane functionality, and the percentage of abnormal sperm) were evaluated. Results: The results of this study showed that semen volume, total motility, progressive motility, and plasma membrane integrity and functionality were not affected by the treatments used (P > 0.05). Additionally, the findings indicated that sperm concentration in rams that received the organic trace mineral supplement was significantly higher compared to the control group (P < 0.05), while there was no significant difference compared to the inorganic treatment (P > 0.05). Furthermore, the data obtained from this experiment showed that the percentage of abnormal sperm in the organic treatment was significantly lower than inorganic and control groups (P < 0.05). Conclusion: Overall, the results of this study indicated that the organic trace mineral supplement may be able to improve some of the quality parameters of fresh ram sperm. Keywords: Organic, Sperm, Inorganic, Ram, Minerals چکیده سابقه و هدف: پرورش گوسفند در دهه‌های اخیر رشد چشم‌گیری داشته است و نقش مهمی در بهبود فعالیت‌های اقتصادی و اجتماعی در بسیاری از کشورها ایفا کرده است. از آنجایی که تعداد قوچ در گله‌ها نسبت به میش بسیار کمتر است (حدودا یک راس قوچ به ازای 30 تا 50 راس میش) و یا اینکه تعداد زیادی میش با استفاده از تلقیح مصنوعی آبستن می‌شوند، بهبود و حفظ کیفیت اسپرم قوچ باعث بهبود و حفظ کلی باروری گله می‌شود. بیان شده است که مواد معدنی کم مصرف در اکثر سلول‌های بدن یا به صورت کاتالیزور هستند و یا از اجزای سیستم‌های آنزیمی می‌باشند. بنابراین، استفاده از این مواد در جیره می‌تواند کیفیت منی را تحت تاثیر قرار دهد. مکمل‌های مواد معدنی نقشی مهم در اسپرماتوژنز مناسب و بهبود خصوصیات اسپرم دارند. برخی مطالعات نشان داده‌اند که مواد معدنی آلی زیست فراهمی بالاتری نسبت به مواد معدنی غیر آلی دارند و پایداری آن‌ها نیز بالاتر است که در نهایت منجر به اثرگذاری بالاتری نسبت به مواد معدنی غیرآلی می‌شوند. بنابراین هدف از این مطالعه بررسی اثر مکمل مواد معدنی کم مصرف آلی و غیر آلی بر برخی پارامترهای کیفی اسپرم قوچ‌های رومانوف. مواد و روش: در این مطالعه از 18 راس قوچ نژاد رومانوف با میانگین وزنی 5/2 ± 5/57 و میانگین سنی 5/2 سال استفاده شد. این مطالعه در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تیمار و شش تکرار انجام شد. قوچ‌ها به طور تصادفی به یکی از سه تیمار 1) شاهد، شامل جیره‌ی پایه متوازن شده با NRC 2) تیمار غیر‌آلی شامل جیره‌ی پایه به همراه مکمل مواد معدنی کم مصرف به شکل غیر آلی (روزانه 29/0 گرم مواد معدنی غیرآلی به ازای هر راس، حاوی سولفات روی، سولفات مس، اکسید منگنز، سولفات آهن، سلنیت سدیم، اکسید کروم و سولفات کبالت) و 3) تیمار آلی شامل جیره‌ی پایه به همراه مکمل مواد معدنی کم مصرف مبتنی بر ترکیبات کلات پیشرفته (روزانه 7/0 گرم بنزا پلکس 7 به ازای هر راس، حاوی عناصر روی، مس، منگنز، آهن، سلنیوم، کروم و کبالت) اختصاص یافتند و به مدت 90 روز تغذیه شدند. نمونه‌های منی در روز 80 آزمایش و با استفاده از واژن مصنوعی از تمام قوچ‌ها جمع‌آوری شد و پس از انتقال به آزمایشگاه، پارامترهای کیفی اسپرم (حجم منی، غلظت، جنبایی کل، جنبایی پیش‌رونده، یکپارچگی و عملکرد غشای پلاسمایی اسپرم و درصد اسپرم‌های ناهنجار) ارزیابی شدند. یافته‌ها: نتایج این مطالعه نشان داد که حجم منی، جنبایی کل، جنبایی پیش‌رونده، یکپارچگی و عملکرد غشای پلاسمایی اسپرم تحت تاثیر تیمارهای مورد استفاده قرار نگرفت (05/0P ˃ ). همچنین یافته‌های این مطالعه نشان داد که غلظت اسپرم در قوچ‌هایی که از مکمل مواد معدنی کم مصرف آلی استفاده کرده بودند در مقایسه با گروه شاهد به طور معنی‌داری بالاتر بود (05/0P ˂ )، درحالی که نسبت به تیمار غیر آلی تفاوت معنی‌داری نداشت (05/0P ˃ ). به علاوه، داده‌های به دست آمده از این آزمایش نشان داد که درصد اسپرم‌های ناهنجار در تیمار آلی نسبت به تیمار غیرآلی و شاهد به طور معنی‌داری کمتر بود (05/0P ˂ ). نتیجه‌گیری: به طور کلی نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که مکمل مواد معدنی کم مصرف به شکل آلی ممکن است بتواند برخی از فراسنجه‌های کیفی اسپرم تازه‌ی قوچ را بهبود بخشد. واژه‌های کلیدی: آلی، اسپرم، غیر آلی، قوچ، مواد معدنی

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7423_b726818d960e9521d4e90ddf2b1c55a6.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Analysis of autosomal and sex-linked additive genetic effects for some reproductive traits in Baluchi sheep آنالیز اثرات ژنتیکی افزایشی اتوزومی و وابسته به جنس برای برخی صفات تولید مثلی گوسفند بلوچی 107 120 7424 10.22069/ejrr.2025.22946.1983 FA فاطمه توسلیان دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری محسن قلی زاده دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری سید حسن حافظیان دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Journal Article 2024 11 04 Back ground and objectives: Reproductive traits in sheep play an important role in improving flock productivity and economic efficiency and directly affect lambing rate, fertility and lamb survival. The study and separation of maternal effects (genetic and permanent environmental), direct additive autosomal and sex-linked genetic effects play a significant role in breeding programs and more accurate estimation of (co)variance components. The present study aimed to investigate the additive genetic effects related to the sex chromosome on the genetic parameters of ewe reproductive traits, including the litter mean weight per lamb born (LMWLB), the litter mean weight per lamb weaned (LMWLW), total litter weight at birth (TLWB) and total litter weight at weaning (TLWW) in Baluchi sheep. Materials and methods: Phenotype and pedigree data used in this study, related to the first calving, were collected at the Baluchi Sheep Breeding station of Abbasabad, Mashhad. The pedigree was checked using CFC software and possible errors were identified and fixed. The GLM procedure in SAS statistical software was used to identify significant fixed effects to be included in the final animal models. Year of lambing and number of lambs per lambing were included as non-genetic factors in linear animal models. Twelve univariate animal models were analyzed using WOMBAT software under the restricted maximum likelihood procedure to identify direct additive autosomal genetic effects, sex-linked additive genetic effects and, maternal effects (genetic effects and permanent environmental effects). Akaike information criterion was used to compare the models and identify the best model. Results: Based on AIC values, the model that included additive direct genetic effects, maternal effects, covariance between direct genetic and maternal effects, and sex-linked additive genetic effects was identified as the best model. Direct heritability (h_a^2) for TLWB, LMWLB, TLWW and LMWLW was equal to 0.07±0.01, 0.08±0.02, 0.10±0.02 and 0.08±0.03. Sex-linked Heritability estimates (h_s^2) for these traits were 0.05±001, 0.06±0.01, 0.05±0.01 and 0.05±0.01, respectively. Maternal heritabilities (h_m^2) were lower than direct heritabilities for the studied traits and were estimated as 0.04±0.01, 0.06±0.02, 0.03±0.01 and 0.03±0.02. The ratio of variance caused by maternal permanent environmental effects to phenotypic variance for the studied traits was lower than direct heritabilities. Genetic covariances between direct and maternal genetic effects for all traits were positive and ranged from 0.85 to 0.93. Conclusions: The findings of this research showed the importance of considering maternal effects (genetic and permanent environmental) and sex-related additive genetic effects in the genetic evaluation of reproductive traits in Baluchi sheep. Considering the significant sex-linked direct additive genetic effects, ignoring these effects can lead to a decrease in the accuracy of the genetic evaluations. صفات تولیدمثلی در گوسفند نقش مهمی در بهبود بهره‌وری گله و بازده اقتصادی دارند و مستقیماً بر نرخ بره‌زایی، باروری و بقای بره اثر می‌گذارند. مطالعه و جداسازی اثرات مادری (ژنتیکی و محیطی دائمی)، اثرات ژنتیکی افزایشی مستقیم اتوزومی و وابسته به جنس نقش بسزایی در در برنامه‌ های اصلاح‌نژادی و برآورد دقیق‌تر اجزای (کو)واریانس دارد. این پژوهش با هدف بررسی اثرات ژنتیکی افزایشی مرتبط با کروموزوم جنسی بر پارامترهای ژنتیکی صفات تولید مثلی میش، شامل میانگین وزن بره‌های متولد شده (LMWLB)، میانگین وزن بره‌های از شیر گرفته‌ شده (LMWLW)، مجموع وزن بره‌های متولد شده (TLWB) و مجموع وزن بره‌های از شیر گرفته‌ شده (TLWW) در گوسفند بلوچی انجام شد. مواد و روش ها: داده‌های فنوتیپ و شجره‌ای مورد استفاده در این مطالعه، مربوط به نوبت زایش اول، در ایستگاه اصلاح نژاد عباس آباد مشهد در طی سالهای 1370 تا 1395 جمع‌آوری شده‌اند. شجره با استفاده از نرم افزار CFC مورد بررسی قرار گرفت و خطاهای احتمالی شناسایی و رفع شدند. از رویه GLM در نرم افزار آماری SAS برای شناسایی اثر ثابت معنی‌دار که باید در مدل‌های حیوانی نهایی گنجانده شوند، استفاده شد. سال زایش و تعداد بره در هر زایش به عنوان عوامل غیر ژنتیکی شناسایی شده در مدل‌های خطی وارد شدند. بررسی اثرات ژنتیکی افزایشی اتوزومی و وابسته به جنس در واریانس ژنتیکی هر صفت با استفاده از نرم افزار WOMBAT و با رویه حداکثر درست‌نمایی محدود شده انجام شد. دوازده مدل حیوانی تک متغیره برای شناسایی اثرات ژنتیکی افزایشی اتوزومی، ژنتیکی افزایشی کروموزوم X و اثرات مادری (اثر ژنتیکی و اثر محیطی دائمی) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. برای مقایسه مدل ها و شناسایی بهترین مدل، معیار اطلاعات آکایک مورد استفاده قرار گرفت. یافته ها: بر اساس مقادیر AIC، مدلی که شامل اثرات ژنتیکی مستقیم افزایشی، اثرات مادری، کوواریانس بین اثرات ژنتیکی مستقیم و مادری و اثرات ژنتیکی افزایشی وابسته به جنس بود به عنوان بهترین مدل شناسایی شد. وراثت پذیری مستقیم (h_a^2) برآورده شده برای TLWB، LMWLB، TLWW و LMWLW برابر با 01/0±07/0، 02/0±08/0، 02/0±10/0 و 03/0±08/0 بود. برآوردهای وراثت‌پذیری اثرات ژنتیکی افزایشی وابسته به جنس برای این صفات (h_s^2) به ترتیب 01/0±05/0، 01/0±06/0، 01/0±05/0 و 01/0±05/0 بودند‌. وراثت پذیری‌های مادری (h_m^2) کمتر از وراثت پذیری مستقیم برای صفات مذکور و برابر با 01/0±04/0، 02/0±06/0، 01/0±03/0 و 02/0±03/0 برآورد شدند. نسبت واریانس ناشی از اثرات محیطی دائمی مادری به واریانس فنوتیپی برای صفات مورد مطالعه کمتر از وراثت‌پذیری مستقیم بود. کوواریانس‌های ژنتیکی بین اثرات ژنتیکی مستقیم و مادری برای همه صفات مثبت و بین 85/0 تا 93/0 متغیر بود نتیجه گیری: یافته های این پژوهش اهمیت در نظر گرفتن اثرات مادری (ژنتیکی و محیطی دائمی) و اثرات ژنتیکی افزایشی وابسته به جنس را در ارزیابی ژنتیکی صفات تولید مثلی در گوسفند بلوچی نشان داد. با توجه به اثرات معنی‌دار ژنتیکی افزایشی مستقیم وابسته به جنس، نادیده گرفتن این اثرات می‌تواند منجر به کاهش صحت ارزیابی ژنتیکی شود.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7424_6deb9931cfbd8c4e16ea24d80582070f.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 The effect of grape seed oil on performance, milk composition and milk fatty acids of Raeini goat milk اثر روغن هسته انگور بر عملکرد، ترکیب شیر و اسیدهای چرب شیر بز نژاد راینی 121 134 7425 10.22069/ejrr.2025.22982.1985 FA جمیل بهرام پور گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه جیرفت. جیرفت. ایران امین خضری استادیار گروه علوم دامی دانشگاه شهید باهنر کرمان محمد شریفی فارغ التحصیل دکتری. امیر موسائی عضو هیئت علمی گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه جیرفت Journal Article 2024 11 14 Abstract Background and objectives: In recent years, the use of vegetable oils in feeding ruminants has been considered for various reasons, including the production of healthier products. It has been shown that adding oils such as sunflower and soybean oil to the diet can reduce the ratio of saturated fatty acids and increase the ratio of unsaturated fatty acids, especially conjugated linoleic acid in livestock products and increase the health of livestock products for humans. Grape seed oil is obtained from the pulp remaining from the industrial processing of grapes, and about 80 to 90% of its fatty acids are unsaturated fatty acids. Therefore the objective of this study was to investigated the effects of using grape seed oil in the diet on performance, milk composition and milk fatty acids of Raeini goats. Materials and methods: This experiment was carried out in the Raini goat keeping center in Baft city (km 5 of Sirjan road). The experiment lasted for 21 days. To carry out the study, 20 goats in parity 2 or 3, in the 20 ± 2 days of lactation, average weight of 28 ± 2 kg and milk production of 550 ± 50 grams were selected and randomly divided in the pens. The experiment was conducted in a completely randomized design with four treatments and five replications for each treatment. Experimental treatments include 1) control diet (without grape seed oil), 2) diet containing 1.5% grape seed oil, 3) diet containing 3% Grape seed oil and 4) the diet contained 4.5% of grape seed oil. During the five-day sampling period, daily feed consumption and milk yield were recorded. In the last three days, the milk samples were used to determine the milk composition and the profile of milk fatty acids. Results: The results of this study showed that performance factors including feed consumption and milk production were not affected by experimental treatments. Also, the experimental treatments did not have a significant effect on the percentage of milk compounds including fat, protein, lactose and non-fat solids. The results also showed that the composition of milk fatty acids was significantly affected by different levels of grape seed oil in the diets and the amount of saturated fatty acids decreased significantly. Conclusion: The results of this study showed that the use of grape seed oil up to 4.5% in ruminants can improve the quality of milk fatty acids without negatively affecting performance. سابقه و هدف: در سالهای اخیر استفاده از روغن های گیاهی در تغذیه نشخوارکنندگان به دلایل مختلف از جمله تولید محصولات سالم تر مورد توجه قرار گرفته است. نشان داده شده که افزودن روغنهایی مثل روغن آفتابگردان و سویا به جیره می تواند باعث کاهش نسبت اسیدهای چرب اشباع و افزایش نسبت اسیدهای چرب غیراشباع بخصوص اسید لینولئیک مزدوج در محصولات دامی شده و سلامت محصولات دامی را برای انسان افزایش دهد. روغن هسته انگور از هسته تفاله باقیمانده از فراوری صنعتی انگور بدست می آید و حدود 80 تا 90 درصد اسیدهای چرب آن را اسیدهای چرب غیراشباع تشکیل می دهد. بنا بر این هدف از انجام این مطالعه بررسی اثرات استفاده از روغن هسته انگور در جیره بر عملکرد، ترکیب شیر و واسیدهای چرب شیر بزهای راینی بود. مواد و روشها: این آزمایش در مرکز نگهداری بز کرکی راینی در شهرستان بافت (کیلومتر 5 جاده سیرجان) انجام شد. برای انجام طرح 20 راس بز با 2 یا 3 شکم زایش با شیردهی 2±20 روز، میانگین وزن 2± 28 کیلوگرم و تولید شیر 50±550 گرم انتخاب شده و در داخل قفس نگهداری شدند. آزمایش در قالب طرح کاملا تصادفی با چهار تیمار و پنج تکرار برای هر تیمار انجام شد.تیمارهای آزمایشی شامل 1) جیره شاهد (بدون روغن هسته انگور)، 2) جیره حاوی یک و نیم درصد روغن هسته انگور، 3) جیره حاوی سه درصد روغن هسته انگور و 4) جیره حاوی چهارو نیم درصد روغن هسته انگور بودند.در دوره پنج روزه نمونه گیری، مقدار خوراک مصرفی روزانه و میزان تولید شیر در هر نوبت شیردهی ثبت گردید. در سه روز آخر نمونه های شیر با یکدیگر مخلوط شده و در نهایت از شیر تولیدی دو ظرف جداگانه جهت تعیین ترکیب و پروفایل اسیدهای چرب شیر جداسازی شد. یافته ها: نتایج حاصل از انجام این مطالعه نشان داد که فاکتورهای عملکردی شامل مصرف خوراک و تولید شیر تحت تاثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفتند. همچنین تیمارهای آزمایشی تاثیر معنی داری بر درصد ترکیبات شیر شامل چربی، پروتئین، لاکتوز و مواد جامد غیرچرب نداشتند. نتایج همچنین نشان داد که ترکیب اسید های چرب شیر به طور معنی داری تحت تاثیر سطوح مختلف روغن هسته انگور در جیره ها قرار گرفت و میزان اسیدهای چرب اشباع به طور معنی داری کاهش یافت. نتیجه گیری: نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که استفاده از روغن هسته انگور تا سطح 4.5 درصد در جیره دامها می تواند بدون تاثیر منفی بر عملکرد باعث بهبود کیفیت اسیدهای چرب شیر شود.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7425_4024c9469b52f19eda629a620cae6f4d.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 The estimation of fecal starch using dietary variables in high-producing Holstein cows برآورد نشاسته دفعی با استفاده از متغیرهای خوراک در گاوهای پرتولید هلشتاین 135 150 7426 10.22069/ejrr.2025.23003.1986 FA ایوب محمدی گروه علوم دامی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، البرز، ایران فرهنگ فاتحی استادیار گروه علوم دامی، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج 0000-0003-3262-5841 کامران رضایزدی گروه علوم دامی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، البرز، ایران کد پستی 3158777871 فرهاد پرنیان خواجه دیزج مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی، تبریز، آذربایجان شرقی، ایران علی صادقی سفیدمزگی گروه علوم دامی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، البرز، ایران. کد پستی 3158777871 Journal Article 2024 11 19 Background and Objective: One of the most important goals in the dairy industry is to increase milk production and quality, which requires the use of high-quality feedstuff with a high concentration of nutrients, especially for high-producing cows. Consequently, the proportion of concentrate in the diet of high-producing cows has reached its maximum, and improving nutrient digestibility and reducing nutrient loss through feces has become critically important. Starch is one of the most important nutrients affecting milk production. Therefore, the aim of this study was to investigate the relationship between feed parameters and their effect on fecal starch excretion, which is one of the most important nutrients in high-producing Holstein cows at the herd level in the country. Materials and Methods: The current study was conducted in 76 Holstein dairy herds. In each herd, one pen of high-producing Holstein cows was selected as the index pen based on milk yield, days in milk, and parity. From the selected index pen, 10 cows were chosen with a body condition score of 3 ± 0.25, days in milk of 80 ± 10, a milk yield of 47 ± 2.5, and a parity of 2.5 ± 0.5. For three consecutive days, samples were collected from the total mixed ration, feed ingredients, and cow feces. During this period, data such as dry matter intake (DMI), concentrate intake (CI, kg/day), and forage intake (alfalfa and corn silage) were measured. Finally, the collected data were used to estimate fecal starch excretionusing single and multi-variable linear regression models. The priority of each parameter's effects was determined using the coefficient of determination. Findings: The results of the current study, based on single-variable regression analysis, showed that starch intake (kg/day) had the highest impact on fecal starch excretion (R2=0.56), followed by CI (R2=0.50), feed starch percentage (R2=0.43), and forage-to-concentrate ratio (R2=0.38). Additionally, the multi-variable regression analysis demonstrated that the equation including CI, feed starch percentage, and DMI (kg/day) provided the highest estimation of fecal starch percentage, with a coefficient of determination of 0.84. The second estimated model, with the next highest coefficient of determination, included DMI, starch intake, and silage starch (R2= 0.67), while the third estimated model included DMI and CI (R2= 0.65). Conclusion: The current study revealed that fecal starch concentration in high-producing cows was significantly high (average 11.6% based on fecal dry matter) and that the amount of fecal starch can be predicted with high accuracy and precision using dietary variables such as CI, starch ratio in the diet, and DMI. سابقه و هدف: یکی از مهمترین اهداف در صنعت گاوشیری، افزایش تولید و کیفیت شیر است. دستیابی به این هدف مستلزم استفاده از جیره‌های باکیفیت و حاوی مواد مغذی مناسب، به‌ویژه در گاوهای پرتولید می‌باشد. لذا سهم کنسانتره در جیره گاوهای پرتولید به حداکثر خود رسیده و درنتیجه، بهبود هضم مواد مغذی و کاهش هدررفت مواد مغذی از طریق مدفوع از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. نشاسته یکی از مهمترین مواد مغذی مؤثر بر تولید شیر است. بنابراین، هدف از مطالعه حاضر، بررسی ارتباط فراسنجه‎های خوراک و اثر آن‌ها بر دفع نشاسته مدفوعی، به‌عنوان یکی از پرکاربردترین و مهمترین ماده مغذی در گاوهای پرتولید هلشتاین در سطح گله‌های کشور است. مواد و روش‌ها: مطالعه حاضر در 76 گله گاو شیری هلشتاین انجام شد. در هر گله، یک بهاربند از گاوهای پرتولید هلشتاین به‌عنوان بهاربند شاخص و براساس میانگین تولید شیر، میانگین روزهای شیردهی، و میانگین زایش انتخاب شد و از گاوهای بهاربند 10 گاو با نمره بدنی 25/0±3، روزهای شیردهی 10±80، تولید شیر 5/2±47 و تعداد شکم زایش5/0±5/2 انتخاب شد و برای سه روز متوالی از جیره کاملاً مخلوط، اقلام خوراکی و مدفوع گاوها نمونه‌گیری انجام گرفت. در این سه روز داده‌هایی چون ماده خشک مصرفی، مقدار مصرف کنسانتره ، مقدار مصرف علوفه (یونجه و سیلاژ ذرت) اندازه گیری شد. در نهایت از داده‌های حاصل برای برآورد نشاسته دفعی از طریق مدفوع با استفاده از مدل رگرسیون خطی تک و چند متغیره استفاده شد. معیار اولویت بندی اثرات هر کدام از فراسنجه‌ها با استفاده از ضریب تبیین صورت گرفت. یافته‌ها: نتایج مطالعه حاضر براساس اولویت‌بندی تک متغیره نشان داد که مقدار نشاسته مصرفی، بالاترین تأثیر را بر دفع نشاسته مدفوعی داشته است (56/0 = R2)، پس از آن، مقدار کنسانتره مصرفی (50/0 = R2)، درصد نشاسته خوراک (43/0 = R2) و نسبت علوفه یا کنسانتره (38/0 = R2) به‌ترتیب بیشترین تأثیر را بر دفع نشاسته مدفوعی داشتند. همچنین، براساس مدل چندمتغیره، مشخص شد که در صورت گنجاندن مقدار کنسانتره مصرفی، درصد نشاسته خوراک و ماده خشک مصرفی در معادله مدل، با ضریب تبیین 84/‌0، بالاترین برآورد درصد نشاسته مدفوعی به‌دست می‌آید. لازم به ذکر است اولویت‌های بعدی طبق این معادله، به‌ترتیب شامل ماده خشک مصرفی به‌همراه مقدار نشاسته مصرفی و مقدار نشاسته سیلاژ (67/0 = R2) و همچنین برای ماده خشک مصرفی و کنسانتره مصرفی (65/0 = R2) بود. نتیجه‌گیری: مطالعه حاضر نشان داد که غلظت نشاسته دفعی از طریق مدفوع در گاوهای پرتولید کشور به‌طور قابل توجهی بالا است (میانگین 6/11 درصد بر اساس ماده خشک مدفوع). همچنین نتایج حاکی از آن است که پیش‌بینی مقدار نشاسته دفعی از طریق مدفوع با استفاده از متغیرهای جیره‌ای نظیر مقدار کنسانتره مصرفی، نسبت نشاسته در جیره و همچنین ماده خشک مصرفی با دقت و صحت بالا امکان‌پذیر است.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7426_93f7b2c4ed0b42c89e03fc685b3e61af.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 The interaction Effect of corn grain processing and weaning method of Holstein sukling calves on blood metabolites, health and nutritional behavior اثر متقابل فرآوری دانه ذرت و روش از شیرگیری گوساله‌های شیرخوار هلشتاین بر متابولیت‌های خونی، سلامت و رفتارهای تغذیه‌ای 151 168 7427 10.22069/ejrr.2025.23017.1987 FA امین رحیمی دانش‌آموخته دکتری تخصصی، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان غلامرضا قربانی گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان فرزاد هاشمزاده علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران مهدی میرزائی گروه علوم دام، دانشکده کشاورزی و محیط‌زیست، دانشگاه اراک Journal Article 2025 01 06 Background and objectives: In recent years, the issue of rearing suckling calves in cattle herds has been highly considered. Corn processing in the form of steam flaked (using high temperature and humidity) causes gelatinization of the semi-crystalline form of starch, which facilitates access to starch and thus improves starch digestion and rumen development. Also, the weaning protocol is a vital factor in the physiological and morphological development of the calf's rumen. Several studies have been conducted to identify the appropriate method of weaning. The results of past studies show that weaning method is affected by rumen development. Therefore, the aim of the present study was to investigate the interaction effect of corn grain processing method (steam flaked and finaly ground) with weaning method (gradual and abrupt) on blood metabolites, health and nutritional behavior of Holstein calves. Materials and method: The present study conducted with using 48 Holstein calves with 38.2 ± 1.60 kg body weight (12 in each treatment, 6 males and 6 females) at the age of 3 days. The experimental design was a 2 × 2 factorial arrangement, resulting in four treatment groups: 1) steam-flaked corn and gradual weaning, 2) steamed flaked corn and abrupt weaning, 3) ground corn and gradual weaning, and 4) ground corn and abrupt weaning were allocated. Abrupt weaning was don on day 68 and 69 with daily reduction 3.5 liters of milk, while gradual according to reduction plan weaning was don between days 60 and 69. Weaning was performed on day 70 in all treatments and the experiment continued until day 90.In order to investigate the effect of experimental treatments on blood parameters, blood samples were taken from the calves on days 40, 60 and 80. Feeding behavior activities were recorded for three consecutive days on days 70 to 72. Also, health indicators were recorded on a daily basis. Results: The results of the present study showed that the concentration of total protein (P=0.02) and albumin (P=0.04) in blood was higher in calves that were weaned abruptly than in calves that were weaned gradually. The interaction between corn processing type and weaning method for aspartate aminotransferase was significant (P=0.01), and calves receiving ground corn and weaned abruptly had higher concentrations of this enzyme compared to calves receiving steam-flaked corn and weaned abruptly. Calves receiving steam-flaked corn had lower respiratory scores (P=0.01) and general health status scores (P=0.01) than calves receiving ground corn. The interaction between corn grain processing method and weaning schedule on rectal temperature was significant (P=0.01), such that in calves receiving ground corn, abrupt weaning led to an increase in rectal temperature of calves.Except for feeding time (P=0.01), calf behavior was not affected by the experimental treatments. Gradual weaning of calves resulted in longer feeding time compared to abrupt weaning. Conclusion: Based on the results obtained from this study, the use of steam-flaked corn decreased the level of blood urea nitrogen, which is probably due to the improvement of nitrogen utilization. Gradual weaning method decreased rectal temperature, albumin concentration, and also increased spent time for eating, which indicates stress reduction. In general, feeding the suckling calves with steam-flaked corn in combination with the gradual weaning method improved the performance of the suckling calves. سابقه و هدف: در سال‌های اخیر موضوع پرورش گوساله شیرخوار در گله‌های گاوشیری و راهبردهای بهینه تغذیه‌ای آنها مورد توجه قرار گرفته است. فرآوری دانه ذرت به‌صورت ورقه‌ای شده با بخار (با استفاده از دما و رطوبت زیاد) باعث ژلاتینه شدن شکل نیمه‌بلوری نشاسته می‌شود که این موضوع دسترسی به نشاسته را تسهیل می‌کند و در نتیجه هضم نشاسته و توسعه شکمبه را بهبود می‌بخشد. همچنین پروتکل از شیر گرفتن از عوامل حیاتی در رشد فیزیولوژیکی و مورفولوژیکی شکمبه گوساله محسوب می‌شود. مطالعات متعددی برای شناسایی روش مناسب شیرگیری انجام شده است. نتایج مطالعات گذشته نشان می‌دهد که شیرگیری موفق تحت تأثیر توسعه شکمبه قرار می‌گیرد؛ بنابراین، هدف از مطالعه حاضر برسی اثر متقابل روش فرآوری دانه ذرت (ورقه‌ای شده با بخار و آسیاب) با روش شیرگیری (تدریجی و ناگهانی) بر متابولیت‌های خون، سلامت و رفتار تغذیه‌ای گوساله‌های شیرخوار هلشتاین بود. مواد و روش‌ها: مطالعه حاضر با استفاده از 48 رأس گوساله شیرخوار با میانگین وزن بدن 60/1 ± 26/38 (12 رأس در هر تیمار، 6 رأس نر و 6 رأس ماده) در سن 3 روزگی و در قالب طرح بلوک‌‌های کامل تصادفی با آرایش فاکتوریل 2×2 که به 4 تیمار آزمایشی شامل: 1- ذرت ورقه‌ای شده با بخار و شیرگیری تدریجی، 2- ذرت ورقه‌ای شده بخار و شیرگیری ناگهانی، 3- ذرت آسیاب شده و شیرگیری تدریجی و 4- ذرت آسیاب شده و شیرگیری ناگهانی انجام شد. شیرگیری ناگهانی در روز 68 و 69 با کاهش روزانه 5/3 لیتر شیر صورت گرفت، در حالی که شیرگیری تدریجی به طبق یک برنامه کاهشی بین روز های 60 تا 69 انجام شد. شیرگیری در همه تیمار ها در روز 70 انجام شد و آزمایش تا روز 90 ادامه پیدا کرد. به منظور بررسی اثر تیمار‌های آزمایشی بر فراسنجه‌های خونی در روز های 40، 60 و 80 از گوساله‌ها خونگیری انجام شد. ثبت فعالیت‌های رفتار تغذیه‌ای سه روز متوالی در روز های 70 تا 72 انجام شد. همچنین شاخص‌های سلامت به صورت روزانه ثبت شد. یافته‌ها: نتایج مطالعه حاضر نشان داد که غلظت پروتیئن تام و آلبومین خون در گوساله‌هایی که به روش ناگهانی از شیر گرفته شدند نسبت به گوساله‌هایی که به صورت تدریجی از شیر گرفته شده بودند بیشتر بود. اثر متقابل بین نوع فرآوری ذرت و روش شیرگیری برای آسپارتات آمینوترانسفراز معنی‌دار بود و گوساله‌های دریافت کننده ذرت آسیاب شده و شیرگیری به صورت ناگهانی غلظت بالاتری از این آنزیم را در مقایسه با گوساله‌های دریافت کننده ذرت ورقه‌ای شده با بخار و شیرگیری به صورت ناگهانی داشتند. گوساله‌های دریافت‌کننده ذرت ورقه‌ای شده با بخار نسبت به گوساله‌های دریافت کننده ذرت آسیاب شده نمره تنفسی و نمره وضعیت عمومی سلامت پایین‌تر بود. اثر متقابل بین روش فرآوری دانه ذرت و برنامه شیرگیری بر دمای رکتوم معنی‌دار بود به حالتی که در گوساله‌های دریافت کننده ذرت آسیاب شده، از شیرگیری ناگهانی منجر به افزایش دمای رکتوم گوساله‌ها شد. به جز زمان خوردن ، رفتار گوساله‌ها تحت تأثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت. از شیرگیری تدریجی گوساله‌ها منجر به طولانی تر شدن زمان خوردن خوراک در مقایسه با از شیرگیری ناگهانی شد. نتیجه‌گیری: نتایج آزمایش حاضر نشان داد که استفاده از ذرت ورقه‌ای شده با بخار در جیره گوساله‌های شیرخوار باعث کاهش گلوکز و اوره خون شد که شاخصی از بهبود توسعه شکمبه و افزایش استفاده از نیتروژن شکمبه‌ای است. از طرفی روش شیرگیری تدریجی در مقایسه با روش شیرگیری ناگهانی موجب بهبود سلامت گوساله‌ها شد و پاسخ‌های مشاهده شده به نوع فرآوری ذرت بستگی داشت. نتایج این تحقیق نشان داد که استراتژی از شیرگیری تدریجی می‌تواند بهبود سلامت گوساله را به دنبال داشته باشد و این پاسخ زمانی که گوساله‌ها از جیره حاوی ذرت ورقه‌ای شده با بخار تغذیه کردند مشهودتر بود.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7427_2557903c884245cc5f91632a295c741f.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Effect of Broiler Row Feather Processing on Chemical composition and Protein Fractions Based on The Cornell Net Carbohydrate and Protein System اثرات فرآوری پر خام مرغ گوشتی بر ترکیبات شیمیایی و بخش‌های پروتئین براساس سیستم کربوهیدرات و پروتئین خالص کرنل 171 186 7436 10.22069/ejrr.2025.23024.1988 FA حسینعلی نوری گروه علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران اسداله تیموری یانسری استاد گروه علوم دامی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران یداله چاشنی دل دانشیار گروه علوم دامی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران Journal Article 2024 11 26 Background and objectives: The demand for high-quality protein sources is likely to increase in the coming years, especially due to the increasing world population, which is estimated to reach about 9 billion by 2050, which may lead to more competition between humans and livestock for consuming high-quality protein sources, Therefore, it is important to identify and find alternative sources of protein for sustainable animal nutrition. Considering that millions of tons of feathers are produced worldwide every year, this by-product is considered a potential alternative to more expensive feed ingredients. Many biophysicochemical processes are used to increase the quality of feed sources, especially protein sources. Steam hydrolysis is a process commonly used to convert indigestible raw keratin into highly digestible feather meal. Since the protein digestibility of the feather in the living organism's digestive tract is relatively low, this method is not satisfactory. Therefore, according to the mentioned cases, the aim of the present study was to determine the effect of poultry feather processing on the chemical composition, total volatile nitrogen and protein fractions of feather meal based on the Cornell Net Carbohydrate and Protein System. Materials and methods: This research was carried out in a 2x2x2 factorial method based on a completely randomized design with 8 treatments and 5 replications including: 1) raw feathers autoclaved at 120°C and 2 kPa pressure for 20 minutes; 2) raw feathers autoclaved at 120°C and 2 kPa pressure for 20 minutes, 0.25% sodium metabisulfite; 3) raw feathers autoclaved at 120°C and 2 kPa pressure, 0.15% protease enzyme; 4) raw feathers autoclaved 120°C and 2 kPa pressure for 20 minutes, 0.25% sodium metabisulfite, 0.15% of protease enzyme; 5) raw feathers autoclaved at 100°C and 2 kPa pressure for 20 minutes; 6) raw feathers autoclaved at 100°C and 2 kPa pressure for 20 minutes, 0.25% sodium metabisulfite; 7) Raw feathers autoclaved at 100°C and 2 kPa pressure, 0.15% protease enzyme; 8) Raw feathers autoclaved at 100°C and 2 kPa pressure for 20 minutes, 0.25% sodium metabisulfite, 0.15% of protease enzyme. Chemical composition and total volatile nitrogen were determined. The protein fractions (A, B1, B2, B3, C) of the processed feather meal were measured according to the Cornell University method. Results: Dry and organic matter, crude protein, crude fat and ash were not affected by experimental treatments. The amount of total volatile nitrogen was affected by the experimental treatments. The processing of raw feather with protease enzyme significantly increased the amount of total volatile nitrogen (P=0.0015). The protein fractions of the processed raw feather were affected by the treatments. There was a statistically significant difference between fraction B1, B3 and C. The addition of sodium metabisulfite during raw feather processing had a significant effect on fraction B1 (P < 0.0001) and B3 (P < 0.0001). The use of protease enzyme during the processing of raw feathers had a significant effect on fraction B1 (P<0.0001). The effect of different temperatures in raw feather processing was significant on fraction C (P<0.0001). conclusion: According to the results of this research, it can be seen that the use of sodium metabisulfite in the processing of raw feathers causes an increase in the B1 fraction and a decrease in the B3 fraction, and also the addition of protease enzyme in the raw feather processing causes an increase in the amount of total volatile nitrogen and B1 fraction. Also, the results showed that processing at a lower temperature (100 °C) reduces the C fraction. احتمالاً تقاضا برای منابع پروتئینی با کیفیت در سال‌های آینده به‌ویژه به‌دلیل افزایش جمعیت جهان، که تخمین زده می‌شود به حدود 9 میلیارد تا سال 2050 برسد، افزایش می‌یابد، که این امر ممکن است منجر به افزایش رقابت بین انسان‌ها و دام برای مصرف منابع پروتئینی با کیفیت شود. لذا شناسایی و دستیابی به منابع جایگزین پروتئین مصرفی برای تغذیه پایدار انسان و دام حائز اهمیت است. با‌توجه به‌‌این‌که سالانه میلیون‌ها تن پر مرغ در سراسر جهان تولید می‌شود، این فرآورده‌ی فرعی می‌تواند جایگزین بالقوه مناسبی برای مواد خوراکی پروتئینی گران‌قیمت‌تر محسوب ‌شود. فرآوری‌های متعدد بیوفیزیکوشیمیایی برای افزایش کیفیت منابع خوراکی به‌ویژه منابع پروتئینی مورد استفاده قرار می‌گیرند. هیدرولیز با بخار آب فرآیندی است که به‌طور معمول برای تبدیل کراتین غیرقابل هضم پر خام به کراتین پودر پر قابل هضم فرآوری شده استفاده می‌شود. از ‌آن‌جایی که قابلیت هضم کل پروتئین پر خام در دستگاه گوارش موجود زنده به‌طور نسبی کم است، این روش چندان رضایت‌بخش نیست. بنابراین با توجه به موارد ذکر شده، هدف از این پژوهش تعیین اثرات نوع فرآوری پر خام طیور بر ترکیبات شیمیایی، مقدار نیتروژن فرار کل و بخش‌های پروتئین خام پودر پر بر اساس سیستم کربوهیدرات و پروتئین خالص کرنل بود. این پژوهش به روش فاکتوریل 2×2×2 و در قالب طرح کاملاً تصادفی با 8 تیمار و 5 تکرار شامل: 1) پر خام اتوکلاو شده در دمای 120 درجه سانتی‌گراد و فشار 2 کیلوپاسکال به‌مدت 20 دقیقه، 2) پر خام اتوکلاو شده در دمای 120 درجه سانتی‌گراد و فشار 2 کیلوپاسکال به‌مدت 20 دقیقه و 25/0 درصد سدیم متابی سولفیت، 3) پر خام اتوکلاو شده در دمای 120 درجه سانتی‌گراد و فشار 2 کیلوپاسکال و 15/0 درصد آنزیم پروتئاز، 4) پر خام اتوکلاو شده در دمای 120 درجه سانتی‌گراد و فشار 2 کیلوپاسکال به‌مدت 20 دقیقه و 25/0 درصد سدیم متابی سولفیت و 15/0 درصد آنزیم پروتئاز، 5) پر خام اتوکلاو شده در دمای 100 درجه سانتی‌گراد و فشار 2 کیلوپاسکال به‌مدت 20 دقیقه، 6) پر خام اتوکلاو شده در دمای 100 درجه سانتی‌گراد و فشار 2 کیلوپاسکال به‌مدت 20 دقیقه و 25/0 درصد سدیم متابی سولفیت، 7) پر خام اتوکلاو شده در دمای 100 درجه سانتی‌گراد و فشار 2 کیلوپاسکال و 15/0 درصد آنزیم پروتئاز، 8) پر خام اتوکلاو شده در دمای 100 درجه سانتی‌گراد و فشار 2 کیلوپاسکال به‌مدت 20 دقیقه و 25/0 درصد سدیم متابی سولفیت و 15/0 درصد آنزیم پروتئاز انجام شد. ترکیبات شیمیایی و همچنین مقدار نیتروژن فرار کل تعیین شدند. بخش‌های مختلف پروتئین (A، 1B، 2B، 3B، C) پودر پر فرآوری شده براساس روش دانشگاه کرنل اندازه‌گیری شد. ماده خشک، ماده آلی، پروتئین خام، چربی خام و خاکستر تحت تأثیر تیمار‌های آزمایشی قرار نگرفتند. مقدار نیتروژن فرار کل تحت تأثیر تیمار‌های آزمایشی قرار گرفت. فرآوری پر خام با آنزیم پروتئاز به‌طور معنی‌داری سبب افزایش مقدار نیتروژن فرار کل (0015/0=P) شد. بخش‌‌های مختلف پروتئین پر خام فرآوری شده تحت تأثیر تیمار‌های آزمایشی قرار گرفتند. از نظر آماری تفاوت معنی‌داری بین بخش‌های 1B، 3B و C وجود داشت. افزودن سدیم متابی‌سولفیت در طی فرآوری پر خام اثر معنی‌داری بر بخش 1B (0001/0>P) و 3B (0001/0>P) داشت. استفاده از آنزیم پروتئاز در طی فرآوری پر خام اثر معنی‌داری بر بخش 1B (0001/0>P) داشت. اثر دمای مختلف در فرآوری پر خام بر بخش C(0001/0>P) معنی‌دار بوده است. طبق نتایج حاصل از این پژوهش می‌توان دریافت که استفاده از سدیم متابی‌سولفیت در فرآوری پر خام سبب افزایش بخش 1B و کاهش بخش 3B و همچنین افزودن آنزیم پروتئاز در فرآوری پر خام سبب افزایش مقدار نیتروژن فرار کل و همچنین بخش 1B می‌شود. همچنین نتایج نشان داد که فرآوری در دمای پایین‌تر (100 درجه سانتی‌گراد) سبب کاهش بخش C می‌شود.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7436_3f705f7d789472d24f2726ff55abdf45.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Effects of Progesterone Supplementation During the Non-Breeding Season on Reproductive Performance of Ewes Under Heat Stress Conditions اثرات مکمل پروژسترون در خارج از فصل تولید مثلی بر عملکرد تولید مثلی میش های تحت شرایط تنش گرمایی 187 201 7437 10.22069/ejrr.2025.23105.1992 FA محمدمهدی نبی دانشجوی گروه علوم دامی دانشگاه تهران مهدی ژندی دانشگاه تهران احمد زارع شحنه دانشگاه تهران 0000-0001-7781-3315 رضا معصومی هیات علمی دانشگاه زنجان Journal Article 2024 12 24 Background and Objectives: In Iran, sheep play a significant role in the supply of red meat. Increasing lamb production per breeding ewe is one of the key factors in meeting the country’s demand for red meat. Therefore, improving lambing rates and enhancing reproductive efficiency are of great interest to researchers. Global warming significantly impacts the reproductive performance of sheep. Current estrus synchronization protocols may not be efficient under heat stress (HS) conditions, particularly during non-breeding seasons. Identifying effective strategies to mitigate the negative effects of HS on reproduction is crucial for improving sheep productivity. This study aimed to evaluate the impact of severe HS on the effectiveness of estrus synchronization protocols using intravaginal devices (IVDs) impregnated with varying doses and types of progesterone in ewes during the non-breeding season. Materials and Methods: This study evaluated the impact of severe HS on the effectiveness of estrus synchronization protocols using intravaginal devices (IVDs) impregnated with different doses and analogues of progesterone in Sangsari ewes during the non-breeding season. Eighty healthy, non-pregnant ewes were randomly assigned to four experimental groups: Control (CIDR with 330 mg progesterone without HS), HS-CIDR330 (CIDR with 330 mg progesterone under HS), HS-SP60 (sponges with 60 mg medroxyprogesterone acetate under HS), and HS-SP800 (sponges impregnated with 800 mg progesterone under HS). The ewes in HS groups were housed in warm rooms (temperature-humidity index >79) for 9 hours daily (9 AM to 6 PM) for five days before and five days after mating, while the control group remained under thermoneutral conditions without HS. Ewes received IVDs for seven days, followed by an intramuscular injection of 500 IU of pregnant mare serum gonadotropin (PMSG) upon device removal. One day after device removal, rams were introduced to the ewes. Rectal temperature was measured, and blood samples were collected daily throughout the experiment. Serum progesterone levels were measured using conventional ELISA kits. Reproductive performance indices, including estrus rate, pregnancy rate, return to estrus rate, lambing rate, and twinning rate, were recorded. Results: The results showed that under HS conditions and during the non-breeding season, higher progesterone concentrations in IVDs significantly improved pregnancy, lambing, and twinning rates. In contrast, synthetic analogues such as medroxyprogesterone acetate and lower doses of progesterone failed to achieve similar outcomes. Additionally, rectal temperatures were higher in the HS groups compared to the control group, and serum progesterone levels were significantly higher in the Control and HS-SP800 groups compared to the other groups. Conclusion: Increasing the concentration of natural progesterone in IVDs, especially under severe HS conditions and during non-breeding seasons, appears to be an effective strategy for improving the reproductive performance of sheep. This approach holds promise for improving productivity in regions facing climate challenges. سابقه و هدف: در ایران، گوسفند سهم به سزایی در تامین گوشت قرمز دارد. افزایش تولید بره به ازای هر راس دام مولد یکی از عوامل مهم در تامین نیاز کشور به گوشت قرمز می‌باشد. بنابراین، افزایش درصد بره‌زایی و نیز افزایش بازده تولیدمثلی مورد توجه محققین می‌باشد. تغییرات آب و هوایی به طور چشمگیری بر عملکرد تولیدمثلی گوسفندان تأثیر می‌گذارد و باعث کاهش باروری و نرخ بره‌زایی می‌شود. اثربخشی پروتکل‌های هم‌زمان‌سازی فحلی فعلی ممکن است در شرایط تنش گرمایی به ویژه در فصل‌های غیر تولیدمثلی، کارایی کافی نداشته باشد. بنابراین، شناسایی راهبردهای مؤثر برای کاهش اثرات منفی تنش گرمایی و بهبود بهره‌وری تولیدمثل ضروری است. مواد و روش‌ها: این مطالعه تأثیر تنش گرمایی شدید بر اثربخشی پروتکل‌های هم‌زمان‌سازی فحلی با استفاده از دستگاه‌های داخل‌واژنی که با مقادیر و آنالوگ‌های مختلف پروژسترون آغشته شده بودند را در میش‌های نژاد سنگسری طی فصل غیرتولیدمثلی ارزیابی کرد. هشتاد میش غیرآبستن سالم به چهار گروه آزمایشی تقسیم شدند: گروه شاهد (استفاده از سیدر با 330 میلی‌گرم پروژسترون بدون تنش گرمایی)، گروه تنش_سیدر330 (استفاده از سیدر با 330 میلی‌گرم پروژسترون به همراه تنش گرمایی)، گروه تنش_اسفنج60 (استفاده از اسفنج‌ با 60 میلی‌گرم مدروکسی پروژسترون استات به همراه تنش گرمایی)، و گروه تنش_اسفنج800 (استفاده از اسفنج آغشته به 800 میلی‌گرم پروژسترون به همراه تنش گرمایی). میش‌ها در گروه‌های تنش گرمایی در اتاق‌های گرم (شاخص دما-رطوبت بیشتر از 7۹) به مدت 9 ساعت در روز (از ساعت 9 صبح تا 6 عصر) به مدت پنج روز قبل و پنج روز بعد از جفت‌گیری نگهداری شدند، در حالی که میش‌های گروه شاهد در شرایط طبیعی بدون تنش گرمایی باقی ماندند. میش‌ها به مدت هفت روز ابزارهای داخل‌واژنی دریافت کردند و پس از برداشتن ابزارها، 500 واحد سرم گنادوتروپین مادیان آبستن به صورت عضلانی دریافت کردند. یک روز پس از برداشتن ابزارها، قوچ‌ها به میش‌ها معرفی شدند. در طول آزمایش دمای رکتوم اندازه گیری و نمونه برداری از خون به صورت روزانه صورت گرفت. مقدار پروژسترون سرمی با استفاده از کیت‌های مرسوم و به روش الایزا اندازه گیری شد. شاخص‌های عملکرد تولیدمثلی شامل نرخ فحلی، نرخ آبستنی، نرخ بازگشت به فحلی، نرخ بره‌زایی، و نرخ چندقلوزایی اندازه‌گیری شدند. یافته‌ها: نتایج نشان داد که در شرایط تنش گرمایی و فصل غیر تولیدمثلی، غلظت‌های بالاتر پروژسترون در ابزارهای داخل‌واژنی به طور معنی‌داری نرخ‌های آبستنی، بره‌زایی و چندقلوزایی را بهبود بخشید. در مقابل، آنالوگ‌های مصنوعی مانند مدروکسی پروژسترون استات و دوزهای پایین‌تر پروژسترون نتوانستند نتایج مشابهی ارائه دهند. نتایج همچنین اهمیت استفاده از پروژسترون طبیعی و دوزهای بالاتر آن را در مقابله با اثرات منفی تنش گرمایی بر تولیدمثل برجسته می‌کند. دمای رکتوم در گروه میش‌های گروه‌های تحت تنش گرمایی بالاتر از گروه بدون تنش گرمایی بود و همچنین، غلظت سرمی پروژسترون در گروه‌های شاهد و تنش-اسفنج 800 بیشتر از دو گروه دیگر بود. نتیجه‌گیری: به نظر می‌رسد که افزایش غلظت پروژسترون طبیعی در ابزارهای داخل‌واژنی، به ویژه در شرایط تنش گرمایی شدید و فصل‌های غیر تولیدمثلی، می‌تواند به عنوان یک راهکار مؤثر برای بهبود عملکرد تولیدمثلی گوسفندان مورد استفاده قرار گیرد. این موضوع برای بهینه‌سازی چرخه‌های تولید بره و پاسخگویی به تقاضای فزاینده برای گوشت گوسفند، به‌ویژه در مناطقی که تحت تأثیر گرمایش جهانی قرار دارند، بسیار حائز اهمیت است.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7437_3591ba5697384acb9d6a17a54de3c50f.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 The effect of mineral and vitamin injections in late pregnancy on feed intake, milk production and composition, colostrum quality and metabolic abnormalities اثر تزریق مواد معدنی و ویتامینی در اواخر آبستنی بر مصرف خوراک، تولید و ترکیبات شیر، کیفیت آغوز و ناهنجاری‌های متابولیکی 203 222 7438 10.22069/ejrr.2025.23111.1993 FA محمد اسدی گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه گرگان رضا کمالی مرکز تحقیقات کشاورزی گرگان نادر اسدزاده رئیس بخش مدیریت پرورش و تولیدمثل دام و طیور عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات علوم دامی کشور Journal Article 2024 12 25 Background and Objectives: One of the most important challenges in the life of dairy cows is their passage through the stressful physiological phase of transition. On the other hand, late pregnancy is associated with a decrease in dry matter intake and an increase in energy requirements, which in turn causes a negative energy balance in the animal. This negative energy balance also increases oxidative stress and reactive oxygen species, which reduce immune resistance and predispose the animal to postpartum diseases, reduced milk production and the risk of culling. Minerals and vitamins are essential as antioxidants to improve the immune system in dairy cows, and the consumption of minerals and vitamins above the predicted requirements, especially during stressful and sensitive conditions, can positively affect the productivity of dairy cows. Therefore, an adequate supply of vitamins and minerals is important to ensure an optimal transition from pregnancy to lactation. Material and Methods: The present study was conducted to investigate the effect of injecting some mineral elements and vitamins in late pregnancy of cows on feed intake, milk production and composition, colostrum quality and metabolic abnormalities using 32 pregnant cows in the transition period in a completely randomized design with 4 treatments and 8 replications. The experimental treatments included: 1) control group (no vitamin and mineral supplement injection), 2) treatment receiving injectable vitamin supplement, 3) treatment receiving injectable mineral supplement and 4) treatment receiving injectable vitamin and mineral supplement. Supplement injections were performed 28 days before calving. Vitamin supplements included vitamins A, D3, E, B1, B2, B3, B6, B12, C and mineral supplements included calcium, copper, magnesium and phosphorus. The injection dose of mineral supplements was 100 ml and the injection dose of vitamin supplements was 20 ml. To determine the amount of dry matter consumed daily before the new feed was fed, the afterfeed was collected and weighed. The occurrence of metabolic abnormalities including clinical mastitis, retained placenta, dystocia, and lameness in different treatments was recorded and the number of affected animals was expressed. Results: The results of the effect of mineral and vitamin injections in late pregnancy on body condition score and dry matter intake of cows are reported Mineral and vitamin injections had no effect on body condition score 21 days before calving, day of calving, and postpartum, changes in body score 21 days before calving to day of calving, changes in body score from day of calving to 21 days after calving, and dry matter intake before calving, day of calving, and postpartum of cows (P>0.05). Simultaneous injection of minerals, vitamins, and minerals and vitamins increased the percentage of non-fat solids and the amount of lactose, protein, total solids, non-fat solids, and decreased urea nitrogen and the number of somatic cells (P<0.05). There was no difference in milk production, percentage of fat, lactose, protein, total solids, and the amount of fat and lactose, and somatic cell score between the treatments receiving minerals and vitamins and the control group. Mineral and vitamin injection increased the birth weight of calves and reduced the time of placental expulsion in cows. but had no effect on the length of gestation and rectal temperature of cows (P>0.05). Mineral and vitamin injection reduced the number of animals with mastitis, dystocia, lameness, and retained placenta; so that dystocia was reported in the mineral and mineral supplement + vitamins groups, mastitis in the vitamins group, and retained placenta was reported to be zero in vitamins, minerals, and vitamins + minerals groups. Conclusion: Therefore, considering the improvement of productive and reproductive performance of cows, injection of minerals and vitamins is recommended for cows in the late pregnancy period. سابقه و هدف: یکی از مهم‌ترین چالش‌های زندگی گاوهای شیری، عبور آنها از مرحله تنش‌زای فیزیولوژیکی انتقال است. استرس باعث افزایش بروز تغییرات و اختلالات متعدد در تولید مثل، غدد درون ریز، عملکرد حیوانات و به ویژه تولید و ترکیب شیر آنها می شود. از طرفی اواخر بارداری با کاهش مصرف ماده خشک و افزایش نیاز به انرژی همراه است که به نوبه خود باعث تعادل منفی انرژی در حیوان می شود. تعادل منفی انرژی همچنین استرس اکسیداتیو و گونه‌های فعال اکسیژن را افزایش می‌دهد که مقاومت ایمنی را کاهش می‌دهد و حیوان را مستعد ابتلا به بیماری‌های پس از زایمان، کاهش تولید شیر و خطر حذف می‌کند. مواد معدنی و ویتامین ها به عنوان آنتی اکسیدان برای بهبود سیستم ایمنی در گاوهای شیری ضروری هستند و مصرف مواد معدنی و ویتامین های بالاتر از حد نیاز پیش بینی شده، به ویژه در شرایط استرس زا و حساس، می تواند بر بهره وری گاوهای شیری تأثیر مثبت بگذارد. بنابراین، تامین کافی ویتامین ها و مواد معدنی برای اطمینان از انتقال بهینه از بارداری به شیردهی مهم است. مواد و روش ها: پژوهش حاضر به‌منظور بررسی تأثیر تزریق برخی عناصر معدنی و ویتامین‌ها در اواخر آبستنی گاوها بر مصرف خوراک، تولید و ترکیبات شیر، کیفیت آغوز و ناهنجاری‌های متابولیکی با استفاده از 32 گاو آبستن دوره انتقال در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با 4 تیمار و 8 تکرار انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل: 1) گروه شاهد (عدم تزریق مکمل ویتامینی و معدنی)، 2) تیمار دریافت‌کننده مکمل ویتامینی تزریقی، 3) تیمار دریافت‌کننده مکمل معدنی تزریقی و 4) تیمار دریافت‌کننده مکمل ویتامینی و معدنی تزریقی بود. تزریق مکمل‌ها در 28 روز قبل زایش انجام شد. مکمل ویتامینی شامل ویتامین‌های A, D3, E, B1, B2, B3, B6, B12, C و مکمل معدنی شامل کلسیم، مس، منیزیم و فسفر بود. دز تزریق مکمل مواد معدنی 100 میلی‌لیتر و دز تزریق مکمل ویتامینی 20 میلی‌لیتر بود. جهت تعیین مقدار ماده خشک مصرفی روزانه پیش از وعده خوراک جدید پس‌آخور جمع‌آوری و توزین می‌شد. تاریخ روز زایمان جهت بررسی طول دوره آبستنی ثبت گردید. گوساله‌ها بعد از تولد وزن شده و زمان دفع جفت نیز ثبت شد. مقدار تولید و ترکیبات شیر و آغوز اندازه‌گیری و ثبت گردید. وضعیت بدنی گاوها 21 روز پیش از زایش، روز زایش و 21 روز پس از زایش بر اساس مقیاس 1 تا 5 ثبت شد. وقوع ناهنجاری‌های متابولیکی شامل ورم پستان بالینی، جفت ماندگی، سخت‌زایی و لنگش در تیمارهای مختلف ثبت تعداد دام‌های مبتلا بیان شد. یافته ها: تزریق مواد معدنی و ویتامین بر نمره وضعیت بدن 21 روز قبل از زایمان، روز زایمان و پس از زایمان تأثیری نداشته است (P<0.05). تزریق مواد معدنی و ویتامین بر میزان آغوز اول شیردهی، درصد چربی، پروتئین، لاکتوز، کل جامدات، جامدات غیرچرب و شاخص بریکس آغوز گاوهای دریافت‌کننده تأثیری نداشت. تزریق همزمان مواد معدنی، ویتامین‌ها و مواد معدنی و ویتامین‌ها باعث افزایش درصد جامدات غیرچرب و میزان لاکتوز، پروتئین، کل جامدات، جامدات غیرچرب و کاهش نیتروژن اوره و تعداد سلول‌های سوماتیک شد (P<0.05). تزریق مواد معدنی و ویتامین باعث افزایش وزن تولد گوساله ها و کاهش زمان دفع جفت در گاوها شد (P<0.05)، اما تاثیری بر طول مدت آبستنی و دمای رکتوم گاوها نداشت. تزریق مواد معدنی و ویتامین تعداد حیوانات مبتلا به ورم پستان، لنگش و جفت را کاهش داد. به طوری که ورم پستان در گروه ویتامین ها و جفت باقیمانده در گروه ویتامین ها، مواد معدنی و ویتامین ها + مواد معدنی صفر گزارش شد. نتیجه‌گیری: با توجه به بهبود عملکرد تولیدی و تولید مثلی گاوها، تزریق مواد معدنی و ویتامین‌ها در اواخر دوره آبستنی به گاوها توصیه می‌گردد.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7438_656481c4f724cd45111a6f573237f0ab.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 The effect of replacing silage corn with alfalfa on fattening performance, blood parameters, nutrient digestibility and carcass characteristics of male Moghani lambs تأثیر جایگزینی ذرت سیلو شده با یونجه بر عملکرد، فراسنجه‌های خونی، قابلیت هضم مواد مغذی و خصوصیات لاشه بره‌های نر مغانی 223 236 7439 10.22069/ejrr.2025.23230.1999 FA فرهاد صحرایی دانش آموخته کارشناسی ارشد تغذیه دام، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. حسین عبدی بنمار هیات علمی گروه علوم دامی دانشگاه محقق اردبیلی جمال سیف دواتی استاد، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. رضا سیدشریفی استاد، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. حسین محب الدینی دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. مجتبی علیپورعین الدین دانشجوی دکتری تغذیه دام، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Journal Article 2025 01 23 Background and Objectives: Alfalfa is one of the plants that requires a lot of water among crops. Iran has an arid climate and with the increasing need for water, the problem of water shortage will become more acute in the coming years. Therefore, diversifying animal feeds can reduce the negative effects of water shortage on the livestock industry. Forage corn is one of the most nutritious non-legume green forages and does not contain any anti-nutritional factors. Corn silage is a very palatable food and an economical and energy-rich source for ruminants. Therefore, the aim of the present study was to investigate the effect of different ratios of alfalfa to silage corn on fattening performance, blood parameters, nutrient digestibility and carcass characteristics of male Moghani lambs. Materials and Methods: This study was conducted using 20 male Moghani lambs with an average age of about 6 months and an average body weight of 25±2 kg in a completely randomized design with 4 experimental groups and 5 replications (lambs) per diet. The duration of the experiment was 75 days and 15 days of the adaptation period. The experimental diets in this study included: 1) diet with 100% dry alfalfa, 2) diet with a ratio of 75% dry alfalfa to 25% corn silage, 3) diet with a ratio of 50% dry alfalfa to corn silage, and 4) diet with a ratio of 25% dry alfalfa to 75% corn silage. The lambs were randomly grouped between different treatments based on body weight, and each group was fed one of four diets. Before the start of the rearing period, lambs were vaccinated against enterotoxaemia and received antiparasitic medication to control internal and external parasites. Lambs were fed two meals a day at 9 am and 5 pm in individual pens. Lambs had free access to water. The basal diet was based on the nutritional requirements recommended by the National Research Council (2007 NRC) using sheep software (SRNS, version 1.9.4468) and based on the nutritional requirements of lambs weighing approximately 30 kg and gaining 220 g daily. Blood samples were taken monthly from all lambs 3 hours after feeding from the jugular vein. Apparent digestibility was measured at the end of the period by collecting feces from the anus for 5 consecutive days during the last week using bags prepared for this purpose. Results: Feeding diets with 25 and 50% corn silage in the forage portion improved feed intake and average daily weight gain throughout the fattening period (P<0.05). Feeding diets with a forage portion consisting entirely of alfalfa or 75% alfalfa and 25% corn silage improved the apparent digestibility of dry matter and organic matter in fattening lambs (P<0.01). Blood metabolites were not affected by the experimental diets. Feeding different levels of alfalfa and corn silage did not affect any of the carcass traits of fattening lambs. Conclusion: Considering the improvement in feed consumption, daily weight gain throughout the entire period, and the lack of negative effects on other rearing parameters and the digestibility of dry matter and organic matter, it is recommended to use forage corn at a rate of 25% of the forage portion in the diet of fattening lambs. سابقه و هدف: یونجه از جمله گیاهانی هست که در بین گیاهان زراعی، نیاز آبی فراوانی دارد. ایران دارای اقلیم خشکی است و با افزایش روزافزون نیاز به آب، مسئله کم آبی در سال‌های آتی حادتر خواهد شد. بنابراین تنوع بخشی به خوراک‌های دامی می‌تواند از اثرات منفی کم آبی بر صنعت دامپروری بکاهد. ذرت علوفه‌ای یکی از مغذی‌ترین علوفه‌های سبز غیر لگومی بوده و فاقد هر گونه عامل ضد تغذیه‌ای است. سیلاژ ذرت، غذایی بسیار خوش خوراک و منبعی اقتصادی و غنی از انرژی برای نشخوارکنندگان است. بنابراین هدف از مطالعه حاضر بررسی تأثیر نسبت‌های مختلف یونجه به ذرت سیلو شده بر عملکرد پروار، فراسنجه‌های خونی، قابلیت هضم مواد مغذی و خصوصیات لاشه بره‌های نر مغانی بود. مواد و روش‌ها: این پژوهش با استفاده از 20 راس بره نر مغانی با میانگین سنی حدود 6 ماه و با متوسط وزن بدن 2±25 کیلوگرم در قالب طرح کاملاً تصادفی با 4 گروه آزمایشی و 5 تکرار (بره) در هر جیره انجام شد. طول مدت زمان آزمایش 75 روز و 15 روز آن دوره عادت پذیری بود. جیره‌های آزمایشی در این پژوهش شامل: 1) جیره دارای 100 درصد یونجه خشک ، 2) جیره با نسبت 75 درصد یونجه خشک به 25 درصد ذرت سیلو شده ، 3) جیره با نسبت 50 به 50 درصد یونجه خشک به ذرت سیلو شده و 4) جیره با نسبت 25 یونجه خشک به 75 درصد ذرت سیلو شده بودند. بره‌ها بر اساس وزن بدن و به صورت تصادفی بین تیمارهای مختلف گروه‌بندی و هر گروه با یکی از چهار جیره غذایی تغذیه شدند. قبل از شروع دوره پرورشی، بره‌ها علیه بیماری آنتروتوکسمی واکسینه شدند و جهت کنترل انگل‌های داخلی و خارجی داروی ضد انگل دریافت کردند. خوراک‌دهی بره‌ها در دو وعده غذایی و در ساعت 9 صبح و 5 عصر در باکس انفرادی انجام شد. بره‌ها دسترسی آزاد به آب داشتند. جیره پایه بر اساس احتیاجات غذایی توصیه‌شده توسط شورای ملی تحقیقات (2007 NRC) به‌وسیله نرم‌افزار (SRNS، نسخه 4468 .1.9) گوسفندی و بر اساس احتیاجات غذایی بره با وزن حدود 30 کیلوگرم و افزایش وزن روزانه 220 گرم تنظیم شد. خون‌گیری به‌صورت ماهانه از تمامی بره‌ها 3 ساعت پس از مصرف خوراک از رگ گردنی، به عمل آمد. اندازه گیری قابلیت هضم ظاهری در پایان دوره در طی هفته آخر به مدت 5 روز متوالی عمل جمع آوری مدفوع از ناحیه مقعد با استفاده از کیسه های تهیه شده برای این منظور انجام گردید. یافته‌ها: تغذیه جیره‌های با 25 و 50 درصد سیلاژ ذرت در بخش علوفه‌ای موجب بهبود مصرف خوراک و میانگین افزایش وزن روزانه کل دوره پروار شد (05/0 >P ). تغذیه جیره‌های که بخش علوفه‌ای آن کاملاً از یونجه یا 75 درصد یونجه و 25 درصد سیلاژ ذرت تشکیل شده بود موجب بهبود قابلیت هضم ظاهری ماده خشک و ماده آلی بره‌های پرواری شد (01/0 >P ). فراسنجه‌های خونی تحت تأثیر جیره‌های آزمایش قرار نگرفت. تغذیه سطوح مختلف یونجه و سیلاز‌ ذرت هیچ یک از خصویات لاشه بره‌های پرواری را تحت تأثیر قرار نداد. نتیجه‌گیری: با توجه به بهبود مصرف خوراک، افزایش وزن روزانه کل دوره و نیز به علت عدم تأثیر منفی بر سایر فراسنجه‌های پرورشی و قابلیت هضمی ماده خشک و آلی استفاده از ذرت علوفه‌ای به میزان 25 درصد بخش علوفه‌ای در جیره‌ بره‌های پرواری توصیه می‌شود.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7439_1699db6879bfb5928e4fa8ef2a6e44de.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان نشریه پژوهش‌ در نشخوار کنندگان 2345-4253 13 3 2025 11 22 Replacing Soybean Meal with Meat Meal in the Diet of Fattening Mehraban Lambs: Effects on Performance, Rumen Fermentation, and Blood Parameters جایگزینی کنجاله سویا با پودر گوشت در جیره بره‌های پرواری مهربان : تأثیر بر عملکرد، تخمیر شکمبه و فراسنجه های خونی 237 259 7440 10.22069/ejrr.2025.23805.2014 FA بهروز ابراهیمی دانش آموخته دانشگاه رازی محمد ابراهیم نوریان سرور دانشگاه بوعلی سینا عضو هیات علمی محمد مهدی معینی Agriculture and Natural Resource Faculty Journal Article 2025 06 22 Abstract: Background and Objective: Soybean meal is typically rapidly degraded in the rumen; its current price (56%) is higher than that of meat meal, and a major portion of it is imported into Iran. On the other hand, significant amounts of meat meal are produced in the country's livestock and poultry slaughterhouses. This study aimed to investigate the effects of replacing soybean meal with meat meal on growth performance (weight gain, feed conversion ratio, and dry matter intake), rumen fermentation parameters (pH, ammonia nitrogen, and total volatile fatty acids), protozoal population, and blood parameters in Mehraban lambs. Materials and Methods: In this study, 28 male Mehraban lambs (4 months old, average weight: 36.20 kg) were fattened for 72 days (14 days for adaptation and 58 days for the experimental period) with two different concentrate-to-forage ratios (60% concentrate and 40% forage for the first 25 days, and 70% concentrate and 30% forage for the remaining 33 days). The lambs were randomly assigned to four treatments with seven replicates per treatment in a completely randomized design and housed in individual pens. The experimental diets included: 1) a basal diet (containing 10% soybean meal and no meat meal—control group), and 2) second, third, and fourth treatments: basal diet with 25%, 50%, and 100% replacement of soybean meal with meat meal, respectively. The feed in the first fattening period consisted of 40% forage and 60% concentrate (higher protein, lower energy), while in the second period, it consisted of 30% forage and 70% concentrate (lower protein, higher energy). Lambs had free access to their daily ration, which was distributed at 8:00 AM, 2:00 PM, and 7:00 PM. Growth performance (total weight gain, daily weight gain, dry matter intake, and feed conversion ratio), rumen fermentation parameters (pH, ammonia nitrogen, volatile fatty acids), protozoal population, and blood biochemical parameters (glucose, triglycerides, cholesterol, urea, albumin, and total protein) were evaluated. Methane production was also estimated using equations. Results: The results showed that replacing soybean meal with meat meal had no significant effect on growth performance but led to a 16% reduction in meat production costs (P < 0.05). In the first month, lambs receiving 5% meat meal (277 g/day) had a higher daily weight gain (32 g more) compared to the control group (244 g/day) (P < 0.05), although higher temperatures (above 25°C) in the second period reduced feed intake. Consequently, the feed conversion ratio in the second period was 5 units higher than in the first period. The rumen pH remained stable throughout the study. Ammonia nitrogen levels decreased significantly with meat meal supplementation (P < 0.05) and were even lower in high-concentrate diets (P < 0.05). Total volatile fatty acids remained constant overall but increased in the first period (P < 0.05), while methane production (P < 0.05) and total gas output (P < 0.05) were lower in meat meal-supplemented groups compared to the control. Replacing soybean meal with meat meal significantly increased the dietary metabolizable energy (P < 0.05). Rumen pH in live animals and gas test results were similar across all four treatments. A comparison of fermentation parameters between the first and second periods showed that rumen stability was achieved in the second period, with no differences among treatments. Except for ammonia nitrogen, all fermentation indices were higher in the second period compared to the first (P < 0.05). The protozoal population was not affected by protein source but increased with higher concentrate levels in meat meal-containing diets (P < 0.05). Throughout the study, only blood cholesterol levels increased with meat meal consumption (P < 0.05). سابقه و هدف: کنجاله سویا معمولاً به سرعت در شکمبه تجزیه می‌شود؛ قیمت آن در حال حاضر (۵۶ درصد) گران‌تر از پودر گوشت بوده و بخش عمده آن در ایران وارداتی است. از سوی دیگر، مقادیر قابل توجهی پودرگوشت در کشتارگاه‌های دام و طیور کشور تولید می‌شود. هدف از این مطالعه بررسی اثرات جایگزینی کنجاله سویا با پودر گوشت بر عملکرد رشد (افزایش وزن، ضریب تبدیل خوراک و مصرف ماده خشک)، شاخص‌های تخمیر شکمبه (pH، نیتروژن آمونیاکی و اسیدهای چرب فرار کل)، جمعیت پروتوزوآ و پارامترهای خونی در بره‌های مهربان بود. مواد و روش‌ها: در این مطالعه، ۲۸ بره نر از نژاد مهربان با سن ۴ ماه (میانگین وزن؛ ۳۶٫۲۰ کیلوگرم) به‌مدت 72 روز (۱۴ روز برای دوره سازگاری و 58روز دوره آزمایشی) با دو نسبت متفاوت کنسانتره به علوفه (60درصد کنسانتره و 40 درصد علوفه در 25 روز اول و 70 درصد کنسانتره و 30 درصد علوفه در 33روز دوم) پروار شدند. بره‌ها در قالب یک طرح کاملاً تصادفی شامل ۴ تیمار و ۷ تکراردر هر تیمار، در جایگاه‌های انفرادی تقسیم بندی شدند. جیره‌های آزمایشی شامل: جیره پایه (شامل ۱۰ درصد کنجاله سویا و بدون پودر گوشت (گروه کنترل))، تیمارهای دوم، سوم و چهارم: جیره پایه با جایگزینی ۲۵، ۵۰ و ۱۰۰ درصد کنجاله سویا با پودر گوشت بود. خوراک در دوره اول پروار شامل ترکیب ۴۰ درصد علوفه و ۶۰ درصد کنسانتره (یعنی پروتئین بیشتر و انرژی کمتر) بود، در حالی که در دوره دوم، شامل ۳۰ درصد علوفه و ۷۰ درصد کنسانتره (یعنی پروتئین کمتر و انرژی بیشتر) بود. عملکرد رشد (افزایش وزن کل، افزایش وزن روزانه، ماده خشک مصرفی و ضریب تبدیل) فراسنجه‌های تخمیر شکمبه جمعیت پروتوزوآیی و فراسنجه‌های بیوشیمیایی خون (بیوشیمیایی شامل گلوکز، تری‌گلیسیرید، کلسترول، اوره، آلبومین و پروتئین کل) مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس معادلات، گاز متان تولیدی نیز برآورد شد. یافته‌ها : نتایج نشان داد که جایگزینی پودر گوشت تأثیر معنی‌داری بر عملکرد رشد نداشت، اما منجر به کاهش ۱۶ درصدی هزینه تولید گوشت شد(05/0 >P) . در ماه اول، بره‌های دریافت‌کننده ۵ درصد پودر گوشت (277 گرم در روز) در مقایسه با گروه شاهد(244 گرم) ؛ معادل ۳2 گرم افزایش رشد روزانه‌ ی بیشتری داشتند(05/0>P) ، اگرچه دمای بالاتر (بیش از ۲۵ درجه سانتی‌گراد) در دوره دوم موجب کاهش مصرف خوراک شد. به همین خاطر ضریب تبدیل مرحله دوم 5 واحد بیشتر از دوره اول شد. سطح pH در تمام دوره‌ها پایدار باقی ماند. میزان نیتروژن آمونیاکی با افزودن پودر گوشت کاهش معنی‌داری یافت(05/0>P) حتی در جیره‌های با کنسانتره بالا کمتر بود (05/0>P). اسیدهای چرب فرار در کل دوره ثابت ماند ولی در دوره اول افزایش یافت (05/0>P)، در حالی که تولید متان(05/0>P) و کل گاز خروجی(05/0>P) در مقایسه با گروه شاهد با افزودن پودر گوشت کمتر شد. افزودن پودر گوشت به جای سویا نشان داد که سطح انرژی متابولیسمی جیره را به طور معنی‌داری بیشتر می‌کند(05/0>P) . شاخص pH شکمبه در حالت دام زنده وآزمون گاز برای همه چهار تیمار مشابه بود. مقایسه فراسنجه‌های تخمیر در دوره اول با دوم نشان می دهد در دوره دوم شکمبه به ثبات رسیده و مقایسه بین چهار تیمار نشان تقاوتی بین آنها وجود ندارد. به غیر از نیتروژن آمونیاکی، همه شاخص‌های تخمیر در دوره دوم نسبت به دوره اول بیشتر شده‌اند(05/0>P). جمعیت پروتوزآیی تحت تاثیر منبع پروتئین قرار نگرفت ولی تحت تاثیر درصد کنسانتره قرار گرفت و با بیشتر شدن درصد کنسانتره در جیره‌های حاوی پودر گوشت جمعیت پروتوزوآیی بیشتر شد (05/0 >p). در کل دوره تنها سطح کلسترول خون با مصرف پودر گوشت افزایش یافت(05/0>P) . نتیجه گیری: با اطمینان پودر گوشت را می‌توان تا صد 5 درصد جایگزین کنجاله سویا کرد تا کاهش 15 درصدی در هزینه تولید گوشت حاصل شود.

https://ejrr.gau.ac.ir/article_7440_dfca1b5ddd26d46618571e080b3bafa2.pdf